Schopenhauer Okumak Yazmak Yaşamak Üzerine
Arthur Schopenhauer, 19. yüzyılın en karamsar ama en çarpıcı filozoflarından biri olarak kabul ediliyor. Onun düşüncesinde insanın özü ‘istenç’tir; yani insan sürekli isteyen, bu yüzden de hiçbir zaman tam anlamıyla tatmin olamayan bir varlık. Okumak, Yazmak ve Yaşamak Üzerine kitabı da bu düşüncenin farklı yönlerini ele alan denemelerden oluşmuş.
Schopenhauer okumak benim için zorlayıcı ama bir o kadar düşündürücü bir deneyimdi diyebilirim. Kitabın özellikle sunuş kısmı bana ağır geldi; akıcı değildi ve başta metne girmekte zorlandım. Ama o ağırlığın altında aslında kitabın en rafine gerçekleri yer alıyor. Schopenhauer o dönemde bile insanların kendi düşünceleri yerine gazetelere ve başkalarının fikirlerine sığınmasını anlatıp eleştiriyor. Bugün bu durumu algoritma köleliği olarak yaşıyoruz. Kendi zihnimizle baş başa kalıp bir fikir üretmek yerine, bir başkasının bizim yerimize düşünmesini tercih ediyoruz. İnsanların can sıkıntısından kaçmak için sürekli bir gürültü, eğlence veya boş bir uğraş arayışı bugün sonsuz bir kaydırma hali. Adamın 200 yıl önce teşhis ettiği bu içsel boşluk, bugünün en büyük modern hastalığı resmen.
Üslup üzerine olan bölümde Schopenhauer pek çok yazarı dolambaçlı ve şişirilmiş yazmakla eleştiriyor ama tam o sayfaları okurken ben de kendi anlatımının içinde kayboluyordum. Diğer yazarları anlaşılmaz olmakla suçlayıp kendisinin de 19. yüzyılın o ağır Alman felsefesi geleneğinden kopamaması gerçekten büyük bir çelişki.
Kitabın genel sorunu aslında bitmek bilmeyen tekrar hali. Okurken sürekli 'Yine mi aynı yere geldik?' demekten kendimi alamadım. İster okumaktan bahsetsin ister can sıkıntısından, 50 farklı kapıdan girip hep aynı istenç noktasına çıkıyoruz resmen. Fikrini kafamıza çivi gibi çakmaya o
·
42 Gösterim
Yorumlar
Yorum yapabilmeniz için giriş yapmanız gerekmektedir.