Haricilerin içinde görece mutedil olan İbadilerin “alimlerinden” Salim bin Zekvan’ın muhtasar siyer/siret kitabı.
Mutedil diye anılmasına rağmen Osman ve Ali radıyallahu anhuma’yı tekfir ediyor. Osman radıyallahu anh’ı zulümle suçlayıp tekfir ederken, Ali radıyallahu anh’ı ise Hakem meselesinden ötürü tekfir ediyor. Kitabın son bölümünde ise yine Haricilerden Ezarika taifesini ele alıp eleştiriyor. İbadiler bugün Umman’da resmi mezheptir. Umman halkı; Kral’ı müftüsü ve halkının çoğuyla Harici İbadi’dir. Yolunuz düşerse şaşırmayın.
Günümüzde tekfir meselesine çokca atıf yapıp muasır Ehli Hadisi/Selefileri bu taifeyle bir tutanlar maalesef ki yalnızca tekfirden ötürü bir benzerlik kurarak bunu yapıyor. Oysa İslam, gayri İslami her inanç ve ehlini tekfir etmeyi dinin aslı/şiarı kılmıştır. Bununla beraber yine İslam’a müntesip olup sonradan hak yoldan sapanlarda tekfir edilmiştir. Dört mezhebin fıkıh kitapları “babul mürted” bahisleriyle dolu. Ama bugünün Mürcie’sine sorsanız İslam’da tekfir ya komple yoktur yahutta sadece fiile küfür denilir fakat faile kafir denilmez. O halde kime uygulanacak o mürted hükümleri?
Bu anlayışta olan kimselere Mürcie deseniz hemen biz şöyle itikad etmiyoruz diyorlar, hakeza Kelam ehli olanlara siz Cehm bin Savfan ve Mutezile gibisiniz deseniz, hayır biz şöyle şöyle itikad etmiyoruz derler. Peki neden kendi sevmediğiniz tarafa gelince onlar Haricilerin herhangi bir kolu gibi itikad ediyor mu, mesela; büyük günah sahiplerini tekfir ediyorlar mı, sahabeyi özellikle de son 2 halifeyi tekfir ediyorlar mı, recm’i inkar ediyorlar mı, sünnetin hüccet olmadığını ve Müslümanların çocuklarının baliğ ve rüşd sahibi olana kadar Müslüman kabul edilmeyeceklerini söylüyorlar mı? Eğer bunlara bakmıyorsanız, bırakın bakmayı Haricilerin bu görüşlerinden haberdar bile değilseniz, tekfirden ötekileştirmekten şikayet edip, sizin bilmediğiniz hususlarda ve kaidelerle konuştukları için karşınızdaki kişileri hemen “cehennem köpekleri” , “Ad ve Semud kavminin helak edilişi gibi helak edilmesi gerekenler” olarak lanse etmeyin, Harici diye çağırmayın.
Hariciler; Ali radıyallahu anh’ı Allah’ın indirdiği ile hükmetmediği için tekfir ettiler, bugün kendilerine Selefi diyenler de Türkiye vd İslam beldelerindeki yöneticileri aynı sebeple tekfir ediyor demeden evvel ezberinizi bir sorgulayın; Ali radıyallahu anh Allah’ın Kitab’ından ve Rasul’unun Sünnet’inden hangisiyle hükmetmemiş? Günümüzde ki seküler ve demokratik Krallar ve Millet Meclisleri/Parlamentolar gibi helali haram, haramı helal mi kılmış? Zinanın, cinayetin cezasını mı değiştirmiş? Hatta İslam’da suç olan işleri suç olmaktan çıkarıp, İslam’ın ruhsat verdiği amelleri suç kategorisine mi sokmuş? Bilakis, Ali radıyallahu anh bunların hepsinden beridir. Haricîlerin nitelendirmelerinden de. Zira Onlar, Rasulullah sallallahu aleyhi ve sellem’in hadisinde belirttiiği üzere “akılları kıt, okudukları boğazlarından geçmeyen” bir topluluktu. Eğer öyle olmasalardı, “Eğer müminlerden iki topluluk birbirleriyle savaşırlarsa aralarını düzeltiniz; eğer biri diğeri üzerine saldırırsa, saldıranlarla Allah'ın buyruğuna dönmelerine kadar savaşınız; eğer dönerlerse aralarını adaletle bulunuz, adil davranınız, şüphesiz Allah adil davrananları sever.” Ayetiyle; “Eğer karı kocanın aralarının açılmasından korkarsanız, erkeğin ailesinden bir hakem ve kadının ailesinden bir hakem gönderin. Düzeltmek isterlerse Allah aralarını bulur; şüphesiz Allah her şeyi bilen, her şeyden haberdar olandır” ayetine binaen Amr bin As ve Ebu Musa el-Eşari’nin Ali ve Muaviye adına Hakem seçilmesinin tam olarak Allah’ın indirdiği emirle hükmetmek olduğunu bilirlerdi. Nitekim Ali radıyallahu anh, bu taife kendisine Huruc edip ordudan ayrıldıklarında ve tekfirle fitne çıkardıklarında Abdullah ibn Abbas’ı onlara yollamış, İbn Abbas radıyallahu anh’da onların bu şüphelerine bu ayetlerle cevap vermişti. Yine bu kimseler İbn Ebi Şeybe isimli muhaddisimizin Musannef kitabını okusalardı, Ali radıyallahu anh’a Haricilerin kafir olup olmadıkları sorulduğunda “hayır onlar küfürden kaçan bir taifedir” diyerek aslında Allah’ın indirdikleriyle hükmetmemenin küfür olduğunu, bunların ise az evvel açıkladığım gibi ayetleri anlamada ve birbirleriyle bağlam kurmada problem yaşadıklarını onayladığını bilirlerdi.
Hasılı kelam, ister inanmak ister eleştirmek için okuyun fark etmez, eğer okuduklarınızı sorgulamıyor, süzgeçten geçirip önceki bilgilerinizle mukayese etmiyorsanız siz ilim öğrenen ilmi taşıyan değil, kitap yüklü eşşeklere benziyorsunuzdur.