Askerin Payına Düşen (Soldier’s Pay - Aşk ve Ölüm) ~ William Faulkner
Merhaba sevgili kitapseverler, William Faulkner kalemini ne kadar çok sevdiğimi ve onun edebiyatına nasıl hayran olduğumu beni tanıyanlar bilir. Bugüne dek okuduğum diğer kitaplarına geriye dönüp baktığımda ve ilk romanı olan Askerin Payına Düşen’i (geçmiş yıllarda dilimize Aşk ve Ölüm adıyla çevrilmiş) elime aldığımda, o muazzam anlatım yapısının nasıl şekillenip geliştiğini görmek beni gerçekten şaşırttı.
Kitabın ismine bakıp bunun siperlerde geçen klasik bir savaş romanı olduğunu düşünmeyin. Faulkner kamerasını savaşın bittiği sonraya sivil hayatın yüzeyselliğine çeviriyor ve kitap bir anda karanlık, kırılgan bir aşk üçgenine dönüşüyor.
Hikâyenin merkezinde, Birinci Dünya Savaşı'ndan yüzü parçalanmış, hafızasını yitirmiş ve adeta yaşayan bir hayalet olarak evine dönen havacı Donald Mahon var. Fakat asıl trajedi Mahon'un bedenindeki yaralarda değil, onu bekleyenlerin ruhundaki çürümüşlükte gizli.
Mahon'u kahraman gibi bekleyen ama yaralı gerçeğiyle yüzleşince ondan iğrenip kaçan nişanlısı Cecily ile trende tanıştığı, kendi kayıplarının yasını tutarken ona tuhaf bir şefkatle bağlanan dul Margaret var. Savaşın asıl yıkımının cephede değil; bu bencilce bekleyişlerde, hayal kırıklıklarında ve sevgisizliğin ortasından koptuğunu anlatıyor bize yazar.
Romandaki asıl trajedi ise yaşarken ölü olma ve anlaşılamamazlık. İşte burada Faulkner ayrıcalığı başlıyor. Yaralı bir ruhla, onu gram anlamayan sığ bir dünyanın çarpışması. Donald Mahon sadece hafızasını veya yüzünü kaybetmemiştir; o aslında cephede ölmüştür ama bedeni eve dönmüştür. Faulkner'ın okura asıl vermek istediği o sarsıcı duygu ise, toplum sahte kahramanlık naraları atarken, savaşın o çirkin, yaralı ve ölmekte olan gerçek yüzünden nasıl iğrendiği ve yüz çevirdiğidir.
Tüm bu ağır atmosfere rağmen kitapta, Faulkner’dan alışık olduğumuz o zorlayıcı okumanın çok dışında bir anlatım var. Yazarın sonraki eserlerinde gördüğümüz o zihni zorlayan, uzun ve dolambaçlı bilinçakışı paragraflarının aksine; cümle ve dil yapısının sadeliği hemen dikkat çekiyor. Metin, kendi içinde şaşırtıcı derecede çokça konuşma cümlesi barındırıyor. Sanırım ikonik, yoğun tarzına geçiş yapmadan önceki saf hikâyeciliğini ve diyalog kurma becerisini görmek açısından çok değerli.
İnsanın zaaflarına, sahteliklerine ve savaştan arta kalan yaralara ayna tutan bu erken dönem eseri, yazarın edebi yolculuğuna en başından tanıklık etmek isteyenler için kıymetli bir durak. Kendi adıma şunu çok net söyleyebilirim ki bence Faulkner okumak ve onu anlamak bir ayrıcalık.
Herkese keyifli okumalar dilerim, sevgiyle
·
60 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.