Şarik'in şarikov olma yolcuğu
Köpek Kalbi yalnızca bir köpeğin insana dönüştürülme hikâyesi değil.
Asıl mesele, insanın kendini yaratıcı sanmaya başladığı noktada başlıyor.
Profesör Preobrajenski’nin yaptığı şey bilimsel bir deney gibi görünse de, satır aralarında çok daha rahatsız edici bir soru dolaşıyor:
İnsan, yaratmayı öğrendiğinde gerçekten ne yaratır?
Çünkü Şarik’in Şarikov’a dönüşümü yalnızca fiziksel bir değişim değil; bilinçsizce hızlandırılmış bir “insanlaşma” süreci. Ve Bulgakov burada çok acımasız davranıyor. Şarik köpek hâlindeyken doğal, içgüdüsel ve hatta yer yer daha masumken; Şarikov’a dönüştükçe kaba, saldırgan, doyumsuz ve yozlaşmış bir varlığa evriliyor.
İşte tam burada kitap, bir deney hikâyesinden çıkıp insan doğasının karanlık tarafına dönüşüyor.
Frankenstein’da yaratık sevgisizlik yüzünden canavarlaşırken, Şarikov’un problemi sevgisizlik değil. Ona alan açılıyor, konuşuluyor, eğitilmeye çalışılıyor. Ama buna rağmen ortaya çıkan şey “insan” olmuyor. Sanki Bulgakov özellikle şunu söylüyor:
İnsan olmak, iki ayağın üzerinde yürümekten ibaret değil.
Ve en rahatsız edici tarafı şu:
Şarikov’u okurken bir noktadan sonra ondan değil, onu yaratan zihinden korkmaya başlıyoruz.
Çünkü insanın en tehlikeli yanı bazen kötülüğü değil—
kendini her şeye hakkı var sanması.
Bulgakov kara mizahın içine çok sert bir şey saklamış:
Doğaya müdahale edebilirsiniz. Bedeni değiştirebilirsiniz. Ama bilinç, ahlak ve insanlık ameliyat masasında üretilebilen şeyler değil.
Belki de bu yüzden kitap bittiğinde akılda kalan şey deneyin başarısı ya da başarısızlığı olmuyor.
İnsanın, Tanrı olmaya çalışırken neye dönüştüğü oluyor.
·
35 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.