Kaçışın Sonu Yazgıysa
Kral Oidipus beni en çok etkileyen tragedyalardan biri oldu. Çünkü bu hikâye yalnızca bir adamın yıkımını değil; kaderden kaçmaya çalışan bir insanın, tam da ondan kaçarken kaderine yakalanışını anlatıyor.
“Bu çocuk büyüyünce babasını öldürecek ve annesiyle evlenecek.”
Bu kehaneti duyan Thebai kralı Laios ile kraliçe Iokaste, oğullarını doğar doğmaz ölüme terk eder. Ancak Oidipus ölmez; başka bir aile tarafından büyütülür ve gerçek anne babasını bilmeden yetişir.
Yıllar sonra aynı kehaneti kendisi de duyunca, büyüdüğü insanlara zarar vermemek için evinden ayrılır. Fakat kaderden kaçmak için attığı her adım, onu kaçmaya çalıştığı sona biraz daha yaklaştırır. Yolda karşılaştığı bir adamı öfkeyle öldürür; onun öz babası Laios olduğunu bilmez. Ardından Thebai’ye gelir ve şehri Sfenks’in yarattığı felaketin ortasında bulur.
Sfenks’in sorduğu bilmeceyi çözen Oidipus, Thebai halkını kurtarır ve kahraman ilan edilir. Eski kral ölmüş olduğu için tahta geçer; ödül olarak dul kraliçe Iokaste ile evlenir.
Trajedinin asıl ağırlığı da burada başlıyor.
Kitap başladığında Oidipus zaten Thebai kralı, Iokaste ile evli ve çocuk sahibi. Halk onu kurtarıcı olarak görüyor. Ancak şehir büyük bir salgının pençesinde. Bunun sebebini araştırdığında korkunç bir kehanet ortaya çıkıyor:
“Eski kral Laios’un katili bulunup cezalandırılmadan şehir kurtulmayacak.”
Oidipus da katili bulmaya karar veriyor.
Ve böylece hikâye bir trajediden çok bir soruşturma gibi ilerlemeye başlıyor. Oidipus gerçeği bizimle birlikte adım adım araştırıyor. Her yeni ipucu, çözülen her düğüm, onu kaçamayacağı hakikate biraz daha yaklaştırıyor.
Kral Oidipus bu yönüyle benim için yalnızca bir tragedya değil; kader, özgür irade ve insanın kendi gerçeğiyle yüzleşmesi üzerine unutulmaz bir metin oldu. Bir dedektif hikâyesi gibi başlayıp insanın içine çöken büyük bir trajediye dönüşüyor.
Ve kitap bittiğinde geriye şu soru kalıyor:
İnsan gerçekten kaderinden kaçabilir mi, yoksa kaçmaya çalıştıkça ona mı yaklaşır?
·
32 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.