Kitabın başlangıcı bile Türk’ün ne kadar medeni ne kadar ileri görüşlü ne kadar ince fikirli olduğunu gözler önüne sererek ilerliyor.alparslan’ın Diojen karşındaki tutumu onun onurunu incitmemek için yanında çadır kurdurması fakar ülkesine dönen diyojenin kendi tarafında gözleri oyulması ve ölmesi melikşahın zaferi kardeşine nasip olsun diye dua etmesi takvimin yenilenmesi avrupanın ise 1582 de takvimi düzeltmesi bakın durun daha başlamadık
I haçlı seferi 1096-1099:
Günaha bulanan hristiyanların tövbe etmesi zengin günahkar için 4 ing altını fakir için 9 şiling bununla da yetmeyip 300 yıllık bir günahkar cezası çıkıyordu din buna bir kılıf buldu ve haçlı seferine katılacak olanların günahlarının affedileceğini duyurdu hatta ölenlerin cennete gideceği Papa II urbanus fransa’ya dönerek Clermont Konsilini topladı fransanın en önemli lideri Tolulouse kontu Raymond de Saint Gilles ve başpiskopos Adhemar de MOnteil talip oldular oluşan haçlı ordusuna katılım büyüktü kadınlar çocuklar herkes içindeydi ( nede olsa günahları affedilip cennete gidecekler ) Bizans imparatoru I Aleksios bu büyük kalabalığı istemedi çünkü geçtikleri yerleri talan edecek çok zarar vereceklerdi ki öyle de oldu .bunun üzerine Aleksios haçlılara refakatçi ordular verdi .
Ağustos 1096 yılında 4 esas haçlı ordusu avrupanın değişik yerlerinden yola çıktı .
1.ordu Fransalı Franklar ordusu Vermandois kontu hugue le grand robert courteheuse ve robert flndralı loren kaynaklı orduyu gecikmeyle takip edecek
2.ordu Loren kaynaklı ordu almanyayı geçip balkanlara kuzeyden girecek aşağı loren dükü godfrey de Bouillon kardeşi Baudouin de Boulogne ve kuzeni Bourglu Baudouin
3.ordu Güney Fransalılar ordusu Toulouse kontu IV Raymond veya Raymond Saint -gilles kuzey italyadan balkanlara girip Sırbistan ve Makedonya üzerinden girecek
4.ordu İtalya Normanlar ordusu italyadan balkanlarda epir’e çıkacak ve balkanları doğu yönünde geçecek Tranta kontu Boemondo ve yeğeni Tancred de Hauteville
Aslında bu haçlı seferine baronlar seferi demek daha doğru olur.
1 sefer sonrasında yine 4 hükümet kuruldu
Kudüs krallığı : 1099-1187 88 yıl sürdü selahaddin eyyübi tarafından ortadan kaldırıldı
Edessa (Urfa Kontluğu ): Godefroy’un kardeşi Bodouin tarafından 1098 kuruldu türklere esir düştü sivasa götürüldü 1103 te bir ermeni fidye ödeyip esirlikten kurtardı.1144 te türkler tarafından alındı
Antakya Prensliği: Tarente prensi Prinsi tarafından 1098 te kuruldu 1267 yılında memlük sultanı Baybars tarafından geri alındı
Trablus kontluğu : 1108 yılında 70 ceneviz gemisi ile gelen Bertrand tarafından alındı.
1096 resmen başlayan haçlı seferinin birinci dalgası Pierre adlı bir keşişin emri altında Fransız alman ve İtalyan köylü ve ailelerinden oluşuyordu bu grup 4000 macarı öldürüp belgradı talan edip hırsızlık talan tecavüz ile yola devam edip nişe vardı alexsios bulgaristana kuvvet gönderip isyanı bastırdı.1/4 ü kaldı o grupta nikomedia izmit geçirildi.Pierre L’Hermite komutanlığını reddeden alman İtalyan grup Rainald adlı soylu ile ayrıldı Geofrey Burel komutasında franklarda gruptan ayrılınca iki ayrı grup oluştu.
1097 baronların haçlı ordusu anadoluda azınlık kalan Pierre L’Hermite kalıntılarıyla birleştiler.
İznik o zaman I.kılıçarslan elindeydi haçlılara kılavuzluk yapan iki bizans generali Vutumitis ve Tatikios haçlılara burayı aldırmak istiyordu I.kılıçarslan keşiş ile yaptıkları zaferden dolayı bu yeni gelen orduyu küçümsedi ve yenilmesine neden oldu iznik I Aleksios a tekrar geçti.
Dorileon muharebesi
Kudüse gitmek için hazırlanan ordu 2ye bölündü iki ordu Eskişehir yakınlarında Dorileon ovasında birleşeceklerdi.
Önden harekete geçen grup 1 temmuz da I.kılıçarslan karşıladı ne varki arkdan gelen grup haberi alınca hızla yardıma gidildi etrafı sarılan birinci grubu gören haçlılar dan zırhlı olan grup okların onlara zarar vermemesinden dolayı2 haçlı grubu birleşmeyi başardı I.kılıçarslan bu savaştan çekilmek zorunda kaldı.
İşte en büyük zayiat burada başladı anadolu’dan geçmek isteyen haçlılarda açlık baş gösterdi müslüman Hristiyan demeden önüne geleni katlettiler öldürdükleri adamları yediler günahlardan arınmak yola çıkan haçlıya bakın fuhuş zina üstüne bir de insan eti yemek yamyamlık
Aç haçlı ekim 1097 antakya kalesi önüne geldi kale komutanı selçuklu Emir yağı -sayan dı .Hristiyanların yardım etme olasılığına karşın tüm erkekleri kale dışına çıkarttı.diğer emirlerden aradığı desteği bulamayan sayan musul atabeyi GÜrboğa dan yardım istedi urfa’da edessa haçlı kontluğu kuran Baudouın Boulogne urfayı kuşattı 3 haftalık başarısız kuşatmadan sonra Antakya üzerine yürüdü
2 haziran akşamı Firuz adındaki ermeniden dönme zırh tamircisi karaborsadan kendisi cezalandıran sayandan öc almak için iki kızkardeş kulesinden haçlıların şehre girmesini sağladı kaçmaya çalışan yaralı sayan ı bulan köylü onun kafasını keserek haçlılara verdi. Kale halkı kılıçtan geçirildi.
15 temmuz 1099 da kudüs ele geçirildi.müslüman Yahudi ayırt etmeksizin herkes öldürüldü Süleyman tapınağında dizlere kadar kan olduğu söylenir.
1101 seferleri :
Ek seferlerdir en önemli olayı Merzifon savaşıdır.I.Kılıçarslan ile haçlılar arasında ağustos 1101 de meydana gelmiştir. Gerilla taktiği uygulanan savaşta zafer selçuk’ludan yana olmuştur.yiyecek ve su kaynaklarını keserek sayıca üstün haçlı ordusunu yıpratma taktiği uygulanmıştır.Baştan beri manevi önem verdikleri Kaderin mızrağı bir çok din adamı ve komutan ağır kayıplar yaşamıştır.bu zafer ile haçlı ordularına karşı stratejik büyük başarı kazanılmış anadoluda Selçuklunun savunma gücü kanıtlanmıştır.
II. Haçlı seferi :
1144 yılında yaşanan haçlı seferinde imadetin zengi frenklerin doğuda kurduğu devletin önemli bir kısmında yer alan toprakları alırken oğlu nurettin zengide 1144 urfayı alarak frenk baskısına son verdi
Saint bernard adlı keşişin çağrısıyla kral louis saray halkı ve eşi kraliçe eleonore de guyenne de dahil olmak kaydıyla sefere katıldı fransayı ise başrahibe teslim ederek yola çıktı . ısaac l’ange türklerle devamlı mektuplaşıyordu türkler iznikten başkenti konyaya taşımışlardı.istanbulda bir cami yapmalarına izin verdi.
Alman imparatoru Conrad haçlı ordusunda ise kadın şövalyeler vardı hatta başındaki kadın komutan deriden bir şalvar giymekte olup mahmuzları da yaldızlı olduğundan kendisine altın bacaklı hanım unvanı verilmişti. conrda da hükümetini papaz corveye telim ederek yola çıktı. İlk baskın Anadolu’da oldu ve Conrad kaçarken yolda louis başına gelenleri anlattı Louis ise ona inanmadı Conrad yanındaki kaçanlarla birliket gemi kiralayıp Suriye’ye kaçtı
Antalya yakınlarında türklerin baskını ile kral louis ve eşi bir ağaca çıkıp kurtuldu Antalya limanına gelen haçlıların alacağı kadar gemi yoktu louis eşini ve atlılardan kalanları alarak gemiyle ayrıldı kalanlara ise 3 baş tayin etti.komutan Thierri ve Archambuad da gidince ordu düzeni kaybetti ve ortada kaldılar çoğu adana yolunda öldü.
louis antakyada saygı gösterileriyle karşılandı Antakya prensi Raymond eleonore nun yeğeniydi burada pek çok gözde kontes vardı Raymond nurettin zengiye karşı haçlıların orada kalmasını istiyordu eleonore burada bir türke aşık olup kalmak isteyince louis askerleri vasıtasıyla karısını kaçırdı ve kudüse ulaştı burada imp conrda ile luis kucaklaşıp ağladılar.ordularını birleştirip şam a saldırdılarsada nurettin zengiye karşı zafer elde edemediler ve dönüş yoluna geçtiler
1152 yılında louis ve eleonore nın nikahı papa tarafından fesh edildi.aynı yıl eleonore Normandiya dükü ve anjou kontu Henry plantagenet ile evlendi ve 2 yıl sonra Henry kral oldu böylece eleonore çeyiz verilen arazide ingiltereye katıldı bu olay da 100 yüz yıl savaşlarının doğmasına yol açtı. Eleonore 3.oğlu richard ise 3.haçlı seferine çıkacak ve aslan yürekli richard ünvanı alacaktır.
1155 de nurettin zengi damaşk şam alınca mısır yolunu açmış oldu 1169 yılında ise oğlu gibi yetiştirdiği salahaddin eyyübi kahireyi alıp nurettinin ölümü üzerine bağımsızlığını ilan etti.Renaud de Chatillon adlı bir şövalye eyyübinin annesine gitmekte olan bir kervanı soydu eyyübi şikayet etti ve iadesini istedi reddeden frenk kralı üzerine saldırıya geçti hittim de haçlıları perişan edip yafa sayda Nablus ve birkaç kent alındı 1187 yılında da kudüse girdi.esir alınan kudüs kralı Amury anlaşmaya bağlı kalmadı hospital tarikatının başı Guy de lusignandan ve piskopaston özür diledi ve kendini bağışlattı.
III.Haçlı seferi :
1189 Almanya imparatoru fredericBarbarousse türk saldırılarından kaçarken konyada göksu ırmağını geçerken boğuldu oğlu frederic de suabe kalan askerlerle suriyeye gitti.
İngiltere kralı aslan yürekli richard denizyoluyla Sicilya adasına gelip Messina yı yağmaladı sonra akka yı zapt etti burada almanlara pay vermedi alman bağrağı çamura bulandı türk esirler öldürüldü bu yüzden ün saldı.
Fransa kralı philip Auguste de richardın davranışlarını beğenmiyordu fransaya geri döndü ve richardın fransadai eyaletlerini işgal etti richard bunun üzerine geri döndü yolda Avusturya imparatoru VII . Henry tutuklanıp teslim edildi ve fidye karşılığı kurtuldu (korkunç bir tazminat ödendi ) 5 yıl sonrada öldü.
IV.Haçlı seferi :
İstanbulu ilgilendirdiği için daha önemli papa III. İnnocent tarafından düzenlendi.önce papa III. İnnocent tanıyalım
1=Sicilya müslümanlarını iğfal etmeye kalktı ordu arapları yendi mazzara bölgesindeki kalelere sığındırlar
2= Oliva manastırı keşişi Chiristianı himayesine aldı keşiş aracılığı ile kurulan kılıç kardeşleri tarikatı serserilerden oluşuyor baltık kıyılarındaki köylüleri zorla Hristiyan ettirdi.
3= ispanya Müslümanlarına karşı saldırıya geçti
4= albigeois Hristiyan mezhebi taraftarlarını öldürdü harekete geçmeyen toulose kontu 6.raymond aforoz etti.beziers kentini aldı şatonun şövalyelerini astırdı şatonun sahibinin karısı diri diri kuyuya atıldı ve üstüne ateş atıldı şatoya sığınanlar diri diri yakıldı.kente erkek kalmayınca aragon askerlerine kentin kadınları verildi.
5=çocuklar bile haçlı ordusu kurdu (1212)
6=1204 istanbulu yakıp yıkan haçlıyı papa III. İnnocent düzenlemiştir.
Kendisini tanrının vekili ilan edip imparatorluk dağıtma yetkisinin kendinde olduğunu söyledi İngiltere krallığı john dan alınıp fransa krallığına verildi fakat john görüşmelerde ingiltereyi papalığa bağışladı ve vekaleten yönetmeye başladı yılda gümüş olarak 1000 mark vergi ödedi 1 yüzyıl İngiltere vergi ödedi
Not: papa 6.Alexandre borgia cem sultanı 300.000 ücret karşılığı zehirlemiştir.
Papaz Faulques de neuilly bu görev için yetkilendirildi ve haçlı ordusu toplanmaya başlandı.CAmpagne harbiye müdürü Geoffroi villehardouin ve Albigeoislerin celladı olan simon de montford da bu haçlı seferine dahil oldu .
Anadoludan geçmenin zorluğunu öğrenmişlerdi venedikten 50 gemi ayarlandı 85,000 altın mark ile kiralandı.fethedilen yerler yarı yarıya bölüşülecekti.italyan Fransız alman haçlıları venedikte buluştular venedik başında devlet başkanı dandola yer aldı.haçlılar parayı ödeyemedi venedik adına zara kenti uygun görüldü
İstanbul imparatoru ısaıch tahtan indirilp gözleri oyulmuştu aleksi angelos zarada haçlılarla anlaşma yaparak babasını tahta geçirmeleri karşılığında 200,000 mark vereceğini söyledi anlaşma sağlandı ve istikamet İstanbul oldu.
Haçlılar saldıya geçip kenti yağma yıkma yangın da başlayınca imparator mücevher ve altınları alıp trakyaya kaçtı. Isaıch hapisten çıkarıldı ve tahta geçirildi aleksi angelos İstanbul’a geldi ve taç giydi. Para meselesi hallolmayınca kente bulunan heykeller eritildi kiliselerin paralarına el konuldu yangın tam 8 gün sürdü.3/1 yandı. Gitmeye hazırlanan haçlıları imparator göndermedi halktan büyük bir nefret vardı ve indirileceğini biliyordu. Parayı alamayan haçlılar imparatoru tehdit edince durum tersine döndü bu arada çatık kaşlı Murzufl kendini imparator ilan etti ve haçlılara saldırıya geçti başaramayınca görüşmeler başladı venedik ile mal paylaşımı yapıldı. Haçlılar İstanbul’da 1 senede 3 kez yangın çıkardılar Rumların seçtiği imparator Teodor laskaris kaçtı İstanbul mücevher altın gümüş haçlıları zengin etti hiçbir haçlı açıkta kalmadı hepsi bir konut edindi. Hatta jüstinyen’in dahil olmak üzere bir çok imparator ve kraliçenin lahitleri açılıp yağmalandı. Hatta relikler aziz sayılan kişilerin kemikleri İsa’nın kanı çarmıh vs gibi kutsal emanetler yağmalandı ve kaçırıldı.
Not : patrik ve rum papazları iznike çekildi meydan Katolik papazlarına kaldı
Flandre kontu baudouin imparator seçildi.bizans imparatoru 5.aleksi dukas yakalanıp teodos sütunundan diri diri baş aşağı atıldı.venedikli Thomas morosini Ayasofya kilisesine patrik seçildi.latin imparatorluğu kuruldu baudouin bulgar ve ulah kralıyla anlaşmazlığa düşüp esir oldu ve öldü.50 yıl hüküm sürdüler 1261 de tekrar rumların eline geçti.
komninos hanedanı üyelerinden aleksi ve David trabzonda bir hükümet kurdular sinoptan batuma kadar uzanan bu bölge fatih sultan Mehmet tarafından 1461 de fethedildi.
V.Haçlı seferi :
1217 yılında bütün haçlılar akka ‘da toplandı kıtlık başgösterince yağma ve mezarları soyma başladı.dimyata geçen haçlıların başında iki kardinal pelage vardı. Saint françois d’assie adında ki keşiş mazanne-i kiram ermiş yani çıkageldi melik kamil mısır hükümdarına Hristiyan olmasını önerdi aylarca süren savaşta bir çok haçlı geri döndü yada müslüman oldu sonunda dimyat ele geçirildi. kardinal pelage zafer sarhoşluğu ile kahireye saldırmaya kadar verdi mansura önüne geldiler fransa kralı Saint louise burada esir düşmüştü o yüzden mansura ün kazanmıştır.melik kamil nehir setlerini burada açınca sular içinde kalan haçlılar aman diledi kardinal pelage küdüs kralı ünvanı taşıyan jean de brienne baviera dükü ve başlıca komutanlar rehine olarak alındılar.
VI.Haçlı seferi :1228-1229
9.Greguar papa olunca 2.Frederick’e haçlı seferine gitmesini emretti fakat Frederick gitmedi ve aforoz edildi bu sefer Frederick papayı dinlemeyerek kudus’ü fethetmeye karar verdi 1228 te Filistin’e geldi bu olanağı yakalayamadığından frenklerin ibadet etmesi amacıyla kudus’e gelmesi adına 10 yıllık bir belge imzalayarak sicilya’ya döndü zaten halife ömer zamanından beri bu hak tanınmıştı
1231 yılında papa Templier tarikatına yazdığı bir mektupta Filistin’de asayişin sürmesi için bu anlaşmaya uyulmasını emretti ( sonuç bu sefer boşuna yapılmış oldu )
NOT:
Franciscain tarikatı bu tarikata fransanın sayılı büyükleri girmiş ve 7 ve 8. Haçlı seferlerinde çok kan dökülmesine yol açmıştır. Marie therese 4.philippe kral Saint Louise kraliçe blanche fransa prensesi Elizabeth anlaşılması tarikatın anlaşılması adına örnek verilebilir.
VII.Haçlı seferi :
Fransa kralı 9.Louise ve saray erkenı Saint Denis kilisesinde korunan krallık bayrağınıda alarak mısı’a yola çıktı marsilya’dan gemilere binildi ve dimyata ayak basıldı kahire’ye doğru yola çıkan haçlılar açlık ve yorgunluktan bitkin düşünce geri çekilmeye karar verdikleri anda kral ve kraliçe marguerite de dahil olmak üzere ( eyyübinin torunu olan komutana esir düştüler.400.000 altın fidye karşılığı barış imzalandı bu arada kraliçe marguerite dimyatta doğum yaptı ve Louise ile birlikte geri döndü kaynanası Blanche öldükten sonra devlet işlerine marguerite müdahale etmiştir.
NOT:
Haçlı seferlerini başlatan keşiş Pierre,ilk seferi ilan eden papa 2.urbaine,papanın vekili kardinal Adhemar de Monteil ( fransızlardı ve haçlı saferleri 5-6 hariç Fransızlardan oluşuyordu )
VIII.Haçlı seferi :
1267 de Saint Louise antakyayı haçlılardan geri alan türk bahadırlarını öğrenince tunusu Hristiyan etmeye karar verdi ve harekete geçti fakat Tunus’ta çadırlar kurulduğunda öldü ordu geri döndü 28 yıl sonra papa Saint Louise aziz ünvanı verdi.
Papa 6. Clement 1343 yılında izmir’e akınlar başlattı 28 ekim 1344 ise izmir alındı ve halk kılıçtan geçirildi.kalenin korunmasını ise papa Rodos şövalyelerine vermişti.58 yıl boyunca burada kaldılar 1402 yılında Timurlenk tarafından alınıp kale yıkılmıştır.17 ocak 1345 te ise türkler izmiri kuşattı 2 yıl kalan haçlılar sonunda türklerle ticaret anlaşması yaparak çekildiler.
·
99 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.