Karınca da olsa düşünce bir gün bir yolunu bulur...
Bir filin ağırlığı kaç tondur, ömrü ne kadardır, ne yer ne içer de bu cüsseyi besler? Peki bir karınca onun ağırlığı kaç mg'dır,ortalama ömrü nedir? Karıncalar mı daha ağırdır, filler mi? Oldukça ironik bir karşılaştırma değil mi:)
"Çalışkan bir karınca çalışkanlığıyla bir fil gücündedir. Hatta filden daha üstündür" diyor Yaşar Kemal. Şiirsel anlatımıyla bizi büyüleyen usta yazar mecazlarla, simgelerle, tezatlarla dolu bu masalda bizlere bir şeyler anlatmaya çalışıyor. Farkındalık oluşturuyor. Şu yeryüzünde soyu en kalabalık yaratık olan karıncaların filler sultanı ile girdiği savaşı kaybetmesiyle başlıyor masal. Savaşı kazanan mağrur filler sultanı, Hüdhüd kuşu(Hz. Süleyman'ın haberci kuşu olarak da bilinir) "ulukepez"in de yardımıyla kendi yaşamı, zevki, rahatı hatta ölümsüzlük arzusu için gururlu karıncaları köleleştirmeye çalılıyor. Elbet duruma boyun eyen ve eymeyen karınca soyları var. Boyun eymeyen , köleleşmeyi, sömürülmeyi kabul etmeyen karıncaların başını Kırmızı sakallı topal karınca çekiyor -ki topal olmasının sebebi yaşanan savaşta ayağının birini kaybetmesidir - savaştan sonra kaçarak kimsenin kendisini ve soyunu bulamayacağı dağlara sığınıyor. Filler sultanından aman dileyen karıncalar ise aşama aşama köleleştiriyor. Şöyle ki :
*"Her karınca bir fildir" söylemiyle karıncaların şuuraltına girmek, özlerini kaybetmelerini sağlamak. "Karınca kadar fil" olmanın hazzıyla mest olan karıncaların kimliklerini anımsayamayacak kadar unutmaları.
*"karıncaları fil etme" okulları açarak onlara dillerini unutturmak ( ki bunu okuduğumda SSCB'nin, Türklere uyguladığı dil baskısı, açılan Rusça okulları geldi aklıma)
*Düşünmelerini engellemek, karıncaların borazanlar, radyolar, gazeteler, televizyonlar ile beyinlerini yıkamak.
( Propaganda yoluyla, onların beyinlerini kendi ideolojisine göre inşa etmek tıpkı Nazizim gibi)
*Daha çok iş yüklemek ;saraylar, tahtlar, has bahçeler yaptırmak. Dünyanın bütün çiçeközlerini, balözlerini, buğdayözlerini toplayarak filler sultanının ambarlarını doldurmak.
Zekice hazırlanmış bu planlar insanoğlunun dünyasına Ne kadar da benziyor değil mi?
Karıncalar da tıpkı insanlar gibi bölünüyor, birbirine giriyor. Güçlü olan, güçsüz olanın özgürlüğünü elinden alıyor. "Filistan-İnsanistan, İnsanfiller-insankarıncalar, karınca filler" kavramları üzerinden fillerin insanların dünyasına öykündüğünü, taklit ettiğini gösteren Yaşar Kemal insanoğlunu da açık, aleni bir şekilde eleştiriyor. “İnsanlar kendilerini bir alıp satma deliliğine kaptırmışlar ki, delilik derim sana. Evrende ne bulurlarsa alıp satıyorlar.(…) Allah bizi, dünyamızı insanların şerrinden esirgesin. (…) Şimdi bırakalım insanları Allah onların belasını vermiş zaten. Onlar böyle giderlerse dünyamıza, evrene onlardan hiçbir hayır gelmez. Onlardan kötülükten başka bir şey bekleyemeyiz.İnsanlar karıncalar gibi alçakgönüllü oldukları gün, bu yozlaşmadan kendilerini kurtaracaklar" (Filler Sultanı ile Kırmızı Sakallı Topal Karınca, s.81)”
Peki mecazlarla, mesajlarla dolu bu masal nasıl sonlanıyor!!!
Filler Sultanının aşama aşama gerçekleşen sömürü planları çoğunlukla başarılı olsa da şu yeryüzünde soyu en kalabalık canlılar olan karıncaların yüreklerinin derininden gelen bir türkü onların tekrar birleşmelerini sağlıyor. Kıssadan hisse ile "yeryüzünün bütün karıncaları" özgürlük ve bağımsızlık için birleştiriyor. Özgürlük için inanmayan yürek kalmamacasına birbirine ketlenen karıncalar dünyanın altını oyarak filler sultanının sarayını, tahtını ve kendisini yerin dibine geçiriyor. Yeryüzünün birleşen bütün karıncaları özgürlüğe ve bağımsızlığa kavuşuyor. Yaşasın "Hür" karıncalar!!!
Son olarak eklemem gerek ki Distopik bir kurguya sahip olduğu için ister istemez "Bin Dokuz Yüz Seksen Dört", "Hayvan Çiftliği" gibi distopyalarla kıyaslanan bu eserin dili usta kalem Yaşar Kemal'ce lezzetlendirilmiş,hatta onları aşmış.
Okumaktan fazla fazla zevk duyduğum bir masaldı ve kendimce aldım payıma düşeni :)
Masallar esasen uyumamız için değil, uyanmamız içinmiş..
Filler Sultanı ile Kırmızı Sakallı Topal KarıncaYaşar Kemal · Yapı Kredi Yayınları · 202515,6bin okunma
·
67 Gösterim
2 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
