2. dünya savaşı toplama kamplarını didaktikleştirmeden ve sadece bir köşesinden, psikolojik baskı boyutundan tutup güzelce anlatmış Stefan Zweig. Bunu yaparken de satranç üzerinden psikolojik çözümlemeler de yapmış.
"Ama ne kadar soyut görünürlerse görünsünler, düşünceler de bir dayanak noktasına gereksinim duyarlar, yoksa kendi çevrelerinde anlamsızca dönmeye başlarlar; onlar da hiçliğe katlanamaz. insan sabahtan akşama kadar bir şey olmasını bekler ve hiçbir şey olmaz. bekleyip durur insan. hiçbir şey olmaz. insan bekler, bekler, şakakları zonklayana dek düşünür, düşünür, düşünür. hiçbir şey olmaz. insan yalnız kalır. yalnız. yalnız."