9/10
·304 syf.··
2019 81. kitabı
·
29 günde okudu
·
Okunma: 19 Eylül 2019 21:28
Fizik aşkına 15 bölümden oluşur,  ayrıca 2 ek bölümü daha vardır. Kitap en genel anlamı ile Massachusetts teknoloji enstitüsünde görev yapmış olan fizik profesörü Walter Lewin'in yaptığı çalışmaları, derslerini, fiziği kendine özgü eğlenceli yöntemleri ile açıklamasını konu edinir. Bir öğretmen adayı olarak hayran kaldığım yönlerinden biri, dersleri için boş bir sınıfta en az üç defa tekrar yapmasıdır. Şimdi bu kitabın 15 bölümüne biraz daha ayrıntılı bakalım; 1.Bölüm: Atom çekirdeğinden uzayın derinliklerine Bu bölümde Çıplak gözle görülebilen tek galaksinin, yaklaşık 2.5 milyon ışık yılı uzakta olan Andromeda galaksisi olduğundan bahseder. Ayrıca Güneş'e en yakın gezegen olduğundan, Merkür'ü Çıplak gözle görmek zordur. Güneş'in etrafındaki turunun 88 günde tamamlayan Merkür'ün ancak güneşin batışından hemen sonra doğuşundan hemen önce ve dünyadan bakıldığında ay Güneşten en uzak olduğu zaman  görebileceğimizi de söyler. Bu bölümün sonunda Profesör radyoaktif izotopları ile yaptığı çalışmalarından bahseder. Çalışmalarında nükleer bozunmaya ilişkin bir kuramı doğrulamaya çalışır. Bu Kuram:  çekirdeklerden gelen elektron yayılımının, Gama ışınına oranını tahmin eden bir kuramdır. Sonuçta bu kuramı doğrulamış ve sonuçları yayınlanmıştır. Ayrıca bu çalışman profesörün doktora tezidir. 2.Bölüm: Ölçümler, belirsizlikler ve yıldızlar Ayaktayken, uyurken ki halimizden daha kısa olduğumuzdan bahseder. Bunu dersinde yaptığı bir deney ile de ispat eder. Ölçme işlemini 0.1 cm hata payı ile yaparak ölçüm yaptığı kişinin uzanırken yaklaşık 2.5 cm daha uzun olduğunu ortaya koyar. Bu durumu şöyle açıklar; ayakta dururken Kütle çekimi omurlarımızdaki, Omurlar arasındaki yumuşak dokuyu sıkıştırır, yatar konumdayken de omurgamız genişler. Hatta Nasa'daki biliminsanları bu durumu öngörememiş ve ilk uzay görevlerinde, uzaydayken giysilerinin sıktığından şikayetçi olmuşlardır. Memeli femurları ile yaptığı araştırmada Galileo'nun önermesini test eder. Galileo'nun önermesi "femurun uzunluğu arttıkça kalınlığı da belirli bir oranda artırmalıdır" şeklindedir. Lewin, fil ve fare femurlarını karşılaştırarak Galileo'nun yanıldığını ortaya koyar Filin memurunun boyuna göre kalınlığının fareye göre daha az olduğunu hesaplar. Bilim insanları 19. Yüzyıla kadar Yıldızlararası uzaklığı ıraklık açısı ile ölmüştür. Profesörde bize ıraklık açısının nasıl ölçüldüğünü basit bir şekilde anlatır.  Buna göre, tam karşınızda duran nesneye doğru parmağınızı uzatın,   daha sonra önce Sağ sonra sol gözünüzü kapatın. Parmağınızda cisme göre sağa ya da sola kayar. Parmağınızı gözlerinize daha yakın tutup bu işlemi tekrarladığınızda ise parmağınız daha fazla hareket eder. Buna ıraklık açısı denir. Iraklık açısı ne kadar küçükse mesafe o kadar büyüktür. Iraklık açısı 0,10 yaysaniye ise uzaklığı 32.16 ışık yılıdır.  Güneş'e en yakın yıldız olan proxima centauri' nin ıraklık açısı 0,76 yaysaniyedir, dolayısıyla uzaklığı 4,3 ışık yılıdır. 1990'larda açılımı 'yüksek hassasiyette ıraklık açısı toplama uydusu' olan hipparcos ile bir yaysaniyenin yaklaşık binde biri yanılma payıyla birçok yıldızın ıraklık açısı ölçülmüştür. bu bölümün sonunda profesör Hubble'dan bahseder. Hubble, galaksilerin yaydığı ışığın, tayfın daha az enerjili ucuna yani dalga boylarının daha uzun olduğu kırmızıya doğru belirgin bir kayma gösterdiğini gördü, buna Kızıla kayma diyoruz. Kızıla kayma ne kadar büyükse, galaksinin bizden uzaklaşması o kadar hızlıdır. Bu etkinin ses versiyonunu yeryüzünde doppler etkisi olarak görürüz. Hubble,  nesnelerin uzaklığı arttıkça uzaklaşma hızlarının da o kadar arttığını keşfetmiştir, yani burada bize evrenin genişlediğini söyler. Diğer bölümlerde de bu şekilde Lewin'in dikkat çekici ve kolay anlayabileceğiniz açıklamaları mevcuttur. Fizik aşkına, fiziğin günlük yaşantılardaki yerini ve önemini bize gösterir. Kitabı ikinci okuyuşum olmasına rağmen sıkılmadan ilgiyle yeniden okudum diyebilirim.
Bilim
Fizik AşkınaWalter Lewin · Metis Yayınları · 201278 okunma
·
332 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.