Melametilik Bir Tasavvuf Okulu Olarak

0,0/10  (0 Oy) · 
0 okunma  · 
0 beğeni  · 
219 gösterim
Hayırları izhar, şerleri izmar etmemek" şeklinde formüle edilen ve kınayanın kınamasına aldırmamak esası üzerine kurulu olan Melâmetîlik, Türklerin İslâmlaşma sürecinde hatırı sayılır derecede varlığını hissettiren Horasan sûfîliğinin temel özelliğini oluşturmaktadır. Bu bakımdan anılan düşünce ve hareket, Türk din ve tasavvuf tarihi açısından ayrı bir önemi haizdir. Bu yönüyle eser, sadece tasavvuf ilmine değil, tarih, kültür tarihi ve sosyolojiye de önemli malzemeler sunmaktadır.

Kitaptan 8 Alıntı

Hamdun Kassar: “Bir kardeşiniz bir hata edince ona 70 mazeret bulun. Ancak, eğer kalbiniz bu mazeretler ile ikna olmuyorsa o zaman hatayı, 70 mazeret ile ikna olmayan kendinizde arayın”

Melametilik, Ali BolatMelametilik, Ali Bolat

Nitekim Hâtim (el Esam) de şöyle demektedir: “Hiçbir sabah yoktur ki, o gün şeytan gelip bana şöyle demesin: Bugün ne yiyeceksin? Ne giyeceksin? Nerede ikâmet edeceksin? Ben de ona, ‘Ölüm yiyeceğim, kefen giyeceğim ve kabirde yatacağım’ derim.

Melametilik, Ali BolatMelametilik, Ali Bolat

Ebû Hafs Haddâd’a melâmet isminin ne anlama geldiği sorulmuş, O da şu cevabı vermiştir:
“Onlar kurb ve ibadetler adına açığa çıkardıkları her şeyden dolayı nefislerini kınarlar, halka kusurlarını gösterirler ve onlardan iyiliklerini gizlerler. O nedenle halk, onların dış görünüşlerine bakarak onları kınar. Onlar da bâtınlarındaki durumu bilerek kendi nefislerini kınarlar. Allah da onlara birtakım sırları, gayb bilgilerini verir ve onlara bazı lütuflarda bulunur. Onlar da, nefsi kınama ve ona muhalefet etme gibi baştan beri açığa vurdukları bu tutumları ile Allah’ın, kendilerine göstermiş olduğu lütufları gizlerler. Böylece halk onlardan uzaklaşır, onlar da Allah ile hâllenir. İşte melâmet ehlinin yolu budur.”

Melametilik, Ali BolatMelametilik, Ali Bolat

Abdullah b. Münâzil, melâmet konusunda bir adım daha ileri giderek, eğitim amacı ile nefsi aşağılama adına dilenmeyi de tavsiye etmektedir. Ona göre kazanmadaki zilleti, dilenmedeki züllü ve reddedilmekteki hakareti tatmayan kimsede hayır yoktur.

Melametilik, Ali BolatMelametilik, Ali Bolat

Ebû Hafs Haddâd, “Sûfîlerden kimileri iddia sahibi olma ve keramet gösterme düşüncesizliğini gösterirler; iddialarının çokluğu ve hakikatlerinin azlığı nedeniyle de kendilerini hakikat ehline güldürürler” ifadesiyle melâmet fikrinin temel yaklaşımını ifade etmiştir.

Melametilik, Ali BolatMelametilik, Ali Bolat

...bir melâmetî selâmını kerhen alan kişiye selâm verir; selâmını isteyerek alana ise selâm vermez; kendisini küçük gören ile oturur; kendisine ikram edeni terk eder; kendisine vermeyenden ister, kendisini hoşnut edecek olandan istemez. Böylece o, nefsle mücadele etmenin yollarını ve arzularına karşı çıkmanın çarelerini bulmaya çalışır.

Melametilik, Ali BolatMelametilik, Ali Bolat

Zühd nedir?
Bâyezîd-i Bistâmî hacda iken yanına gelen Belhli bir gencin sözünün kendisini oldukça mahcub ettiğini ifade eder. Şöyle ki, Belhli genç ona, “Size göre zühd nedir?” diye sorar. Bâyezîd; “Bulduğumuzda yer, bulamadığımızda sabrederiz” der. Genç ona, “Bunu bizim Belh’in köpekleri de yapıyor” deyince Bâyezîd onların zühdü nasıl anladıklarını sorar. Genç şöyle cevap verir: “Bulamadığımızda şükreder, bulunca da başkalarına dağıtırız.”

Melametilik, Ali BolatMelametilik, Ali Bolat