1823 yılında bugün Bulgaristan sınırları içinde bulunan Lofça kasabasında doğdu. İlk tahsilini Lofça'da yapıp İslami ilimlerde hayli ilerleme gösterdikten sonra 1839 yılında İstanbul'a geldi. Devrin önde gelen âlimlerinden hesap, cebir, hendese gibi dersler aldı. Bu sırada Farsça öğrendi. 1844'te Premedi kazası kadılığı ile devlet hizmetine girdi. Çeşitli devlet memurluğu görevlerini üstlendi. 1851'de açılan Encümen-i Daniş'e âzâ seçildiği gibi Kavaid-i Osmaniye isimli eseri, Encümen 'ın ilk eseri olarak basıldı. 1855'te , on yıldan fazla sürdüreceği vakanüvislik (resmi devlet tarihçiliği) görevine getirildi. Yine birtakım üst düzey devlet görevlerinden sonra 1868'te Adliye Nazırı oldu. Aynı yıl Mecelle'nin yazılmasına başlandı. Mecelle'nin yazılmadı sekiz yıl sürdü. Son görevleri olarak çeşitli yerlere vali atanan Cevdet Paşa, 1895 yılında vefat etti. Fatih Camii haziresine defnedildi.
Ahmet Cevdet Paşa ömrünü ilme ve kitaplara adamış, yazdığı eserlerle Osmanlı toplumuna yön vermiş değerli bir alim olduğu gibi kurduğu müesseseler ve birçok sahada getirdiği yeniliklerle, Tanzimat sonrası farklı şekilde devretmekte olan devlet çarkının rahatça dönmesini sağlamış olan büyük bir devlet adamıdır.