Murat Can
@mcanyoldas
Ulus Baker: medyaya nasıl direnilir?
Medya “olaylar”ımızı kaybettiriyor bize. Dolayısıyla düşünce yeteneğimizi de... Çünkü her düşünce, kendisi de bir “olay” olmakla birlikte, olaylar üzerine olmak zorundadır. Medya ise bize “bireyleşmiş”, birbirinden kopmuş, yani üzerinde düşünemeyeceğimiz olaylar veriyor: Skandalların birbiri ardına sıralanışı, medyanın en esaslı iki tekniğiyle soyut, hayali ve düşüncesiz bir dünya anlayışını dayatmaktadır – yani tekrar ve ısrar teknikleri: birincisi gündeme getirilmiş bir olayı bıktırıcı bir tekrarla üsteleyerek kafalara işleme yoluyken ikincisi, kitle iletişiminin bütün kanallarını mobilize ederek, aynı olayı şurada duygusal, burada politik, bir yerde biçimsel, başka bir yerde enformatif biçimlerde, farklı mesaj türleriyle verip duruyor. Bu durumun en önemli sonucunun dezenformasyon yoluyla zihinleri etkileme değil, “olayları düşünülebilir olmaktan çıkarmak” ve tekdüzeleştirmek diyebileceğim bir durum olduğunu düşünüyorum. Artık medyatik olmayan, yani medyanın karşıtı olması gereken somut insan düşüncesi tarafından oluşturulmuş yeni bir “olay” kavramına ihtiyaç duyuyoruz. Medyatik olay parlar-söner, saman alevi gibidir. Ama asıl önemlisi olaylar birbirlerine “tekrar” ve “ısrar” adını verdiğim mekanizmalar dışında bağlanamazlar: sonucu, psikolojik etkilerini her an hissedebileceğimiz yoğun bir “dumur” duygusu, bir felç ve bıkkınlık halidir. Anti-medyatik düşünce “olay”ın ne olduğunu yeniden düşünmeli, olayı olay olarak yeniden kurgulayabilmelidir. Enformasyon ve iletişim toplumunda aydının aslî görevinin bundan ibaret olduğunu düşünüyorum.
Marx, “bir köylü kulübesinde bir saraydakinden farklı düşünülür” demişti. Basit bir olguyu anlatan bu cümleciğin neresinde ideoloji kuramının temellerini bulabiliriz? Bir köylü bir saraylı gibi düşünürse, yani “saraylı gibi düşünme”
Hayatında bir şeyler yolunda
gitmediği zaman kendini önemsemez ve kaybetmeye başlarsın. Kendi hayatını umursamaz ve başkalarının hayatına dahil olmak istersin. Beklediğin karşılığı alamayınca dibe çökmüş hissedersin. Ne yazık ki kendini bir beklenti içerisine sokan yine sensindir. Kendini mahrum bıraktığın kendi hayatın, kendi zevklerin var.
Kendine ait bir yaşantıya sahipsin,
iradeli ve nazır olmalısın.
Herkes acılara sahip, kendi acılarını
başkasının acılarıyla yarıştırma. Kimsenin
acısı üstün gelmez. Herkes içinde, en derinde,
sessiz, sakin, şiddetli mahvoluyor.
Toparlaman gereken kendi hayatın,
başlaman gerekiyor,
ilk adımı atman gerekiyor. Düşündüğün planları
faaliyete geçir. Denemekten zevk al,
düşmekten korkma. Bırak rüzgar yeniden
doğduğun küllerini savursun, sen ayakta sağlam kal.
zihnimin yok mudur bir alıcısı bayım
kocaman yüklerden ağırlaşmış omzumun
yok mudur bir yontanı?
ruhumu eski renklerine kavuşturucak
gözlerimin içini yorgunluktan kurtarıp
ışığını yakacak biri? hey! bayım,
size sesleniyorum tanrısınız sanırım
duymazdan geliyosunuzda beni
hatırlayın bu sözlerimi
ben unutmadan geçmişi
benim günlerim geçmiyor ya sizinki?
Hayattan zevk almayı yitirdikçe
baktığım gökyüzü ve ağaçlar
değilde tabelalar ve reklam afişleri oldu.
Eskiden yani çocukken otobüsten izlediğim
gökyüzüydü şimdiyse kaldırım taşları
bambaşka birine dönüştüm
neydi buna sebep olan
büyüdüm istemsizce
derinlerdeki kaybolmuşluk hissim artıcak daha da
heyecanım da azalmalı artık hayata karşı
insanların tecrübe dedikleri buydu sanırım bayım
hissizleşmek herşeye