Osmanlı Türkleri arasında Türkçülük faaliyetlerinin ilk devresini ,1865 ila 1870 yılları arasında kabul edebiliriz.
İbrahim Şinasi Efendi ,Lisan sahasında
Ziya Paşa, Edebiyat sahasında
Ahmet Vefik Paşa ,Sözlük şubesinde
Mustafa Celaleddin Paşa filoloji incelemelerinde Türkçülüğün adımlarını atan baş aktorlerdir.