2005 yılında kurulan Yekîtiya Star (Yıldızlar Birliği) Rojava’da kadın hareketinin çatı örgütüdür. Star, Mezopotamya mitolojisinde, tanrıça İştar anlamına gelir ve günümüzde de ilahi yıldızlar demektir. Yekîtiya Star’ın adı, Şubat 2016’da yapılan altıncı kongrede, ‘Kongreya Star’ olarak değiştirildi.
Ortadoğu’da tecavüze uğrayan kadınlar, genellikle aileleri tarafından terk edilirler, hatta bazen “namus cinayetlerine” kurban giderler. Ekonomik, siyasi ve cinsel baskıyı deneyimleyen erkekler, sonradan bunu psikolojik olarak telafi etmek için, aile bireyleri üzerinde şiddet eylemlerinde bulunmayı öğrenirler. Kızgınlıkları şeyleri ailelerinden çıkarmak, onların zalimlere meydan okumasından daha az risklidir. Ayrıca, toplum erkeklerin “namusunun”, onların kadınları ve
çocukları kontrol etme yeteneklerine bağlı olduğu varsayımını güçlendirmektedir. Bu olgu sadece İslam dünyasında değil, tüm dünyada yaygındır.
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Rojava’daki Kürt kadınlar, geçmişte yaşadıkları baskıları, hâlâ çok yönlü bir şekilde yaşıyorlar.
Kürt oldukları için en temel haklarından, bazen vatandaşlıktan bile mahrum kaldılar. Kadın olarak da ataerkil egemenlik içinde sıkışmış durumdaydılar. Geleneksel toplumda, bir erkeğin aile “namusu” eşinin “saflığında” somutlaşır. Ortadoğu’nun büyük bir kısmında olduğu gibi kadınlara ve kızlara genellikle ticareti öğrenme ve ekonomik bağımsızlık şansı verilmezdi. Suriye’nin Kürt ağırlıklı kuzeyinde çok fazla iş imkânı olmadığı için erkekler Arap şehirlerine çalışmaya giderdi.
Kadınlar için bu durum, söz konusu bile olamazdı. Evlilik onlara sunulan tek seçenekti ve birçoğu genç yaşta evlendirilirdi. Bazen çok yaşlı erkeklerin ikinci veya üçüncü eşi bile olurlardı. Üniversiteye gidebilen kızlar bile ekonomik olarak eşlerine veya babalarına bağımlı yaşıyorlardı. Yalnızca küçük bir kesim sağlık veya eğitim alanında iş bulabilirdi.
"Belki de dünya tarihinde ilk defa kadınlar bir devrimin inşasında bu kadar aktif rol alıyorlar.
Cephede savaşıyor, komuta kademesinde yer alıyor ve üretime katılıyorlar. Rojava’da kadını
göremeyeceğiniz tek bir alan yok. Her yerde ve her şeyin içindeler."
Rojava1000Kitap
Qamişlo Halk Meclisi’nin Eşbaşkanı Remziye Mihemed, insanların sonunda kendi geleceklerini belirleme hakkı elde ettiklerine vurgu yaptı ve şunları dile getirdi: “Bir Kürt kadını olarak Qamişlo Halk Meclisi başkanı seçilmek büyük bir onur benim için. Ve Qamişlo halkı için sonunda kendi temsilcilerini seçebiliyor olmaları olağanüstü. Biz Kürtler olarak yavaş yavaş haklarımızı talep ediyoruz ve bu giderek daha fazla coşku yayıyor. Bu devrim sürecinde önemli projeler yapıyoruz.
Bütün mahallelerde meclisler kurduk. İnsanların şimdi kendi ihtiyaçlarını, isteklerini görebilmek ve kendi projelerini hayata geçirmek için bir fırsatı var. Elbette pek çok zorluk mevcut, özellikle su ve elektrik ile ilgili. Bu problemlerin hepsini halletmeye çalışıyoruz. Fakat sen bize, devlet olmadan
işlevinizi yerine getiremezsiniz ya da şehirler için su ve enerji bulamazsınız demeye çalışırsan itiraz ederiz. Evet, savaş ekonomik problemlere yol açıyor. Fakat bunların hepsine değineceğiz. Sadece şu anki şartlarda kolay değil. Ben olumlu düşünüyorum, Bütün problemleri tek tek çözeceğiz. Devrimin ortasındayız ve insanların ihtiyaçlarını karşılamak için sabah akşam çalışıyoruz. İnsanların büyük bir dayanışma ve karşılıklı destek içinde hareket etmeleri bize çok yardımcı oluyor. Evet, bazılarının yeni kurumlar hakkında korkuları var. Özellikle erkeklerin kadın komiteleri ve meclisleri ile ilgili sıkıntıları var. Fakat onları, bir toplumun özgürleşmesinin ancak kadınların özgürleşmesiyle mümkün olduğuna ikna edeceğiz.”
Peki, neden Rojava Devrimi’nin 19 Temmuz 2012’de başlandığı söylenir. Bunun da bir hikâyesi var. 18 Temmuz sabahı Şam ve Halep’te ÖSO ve diğer muhalif silahlı gruplar rejime karşı büyük bir saldırı başlattığında, rejim ciddi sarsıntı geçiriyordu. Kürtler, bu grupların Rojava’yı ele geçirmesini engellemek için harekete geçer. Bu kısım doğru. Ancak bütün detaylarıyla değil. Girê Spî’de, Şubat 2017’de görüştüğümüz TEV-DEM dış ilişkiler çalışanı Muammer Aluşe, o tarihle ilgi rivayet edileni şu şekilde aktardı: “Haziran 2011’de artık kentlerimizin özgürleştirilme aşamasına
geldiğine dair prensipte karar aldık. 18 Temmuz’da Şam ve Halep saldırıların dışında o gün sabahı rejimin Kobanî’nin 20 km batısında bulunan Şexler kasabasına giren ÖSO’ya saldırması da etkili oldu. ÖSO Kobanî’ye bu kadar yaklaşması da bizi alarma geçirdi. Artık rejim çok Rojava’da zayıflamıştı ve ÖSO risk olmaya başlamıştı.”