Sahip olduklarımız-olmadıklarımız ikileminde bizler hep bardağın boş tarafını görmeye meylederiz. Nimet deyince aklımıza öncelikle ev, araba, arsa, makam, mevki gelir ama en büyük nimetler olan iman, akıl, sağlık, afiyet, güvenlik gelmez. Sanki -hâşâ- Allah bunları zaten bize vermeye mecburmuş gibi bir duyguya sahibiz. Oysa asıl nimetler olmaksızın diğer nimetlerin ne önemi olabilir ki? İmansız bir adam dünyaya sahip olsa ne olur? Akıl baştan gittikten sonra hangi nimetin sefasını sürebilirsin?
İnsanda bir nefis bir de akıl vardır. Hayvanda sadece nefis, meleklerde sadece akıl vardır. İnsanın nefsi aklına galip gelirse hayvandan aşağı, aklı nefsine galip gelirse melekten üstün olur.
Bir ay boyunca zorunlu olan ihtiyaçlarını terk etmeye alışan insana oruç şunu diyor: Ey insan, sen Rabbin istedi diye yeme içmeyi, meşrû ilişkiyi terk edebiliyorsun. Öyle ise haram olanı hayli hayli terk edebilirsin.