Ahlaklı insanların yaşamı güçleştikçe toplumdaki buhran da artacak. Bunun sonucunda büyük bir sosyal patlama yaşanır. Türkiye'de çalışan, bir yerlere gelmek için gerçekten uğraşıp didinen insanlar da var; bu kişilerin hakkını ilelebet yiyemezsiniz.
İLBER ORTAYLI ÖNERİYOR:
Mutlaka Okunması Gereken 5 Roman
1. Amin Maalouf - Tanios Kayası
2. Ferenc Molnár - Pal Sokağı Çocukların
3. Reşat Nuri Güntekin - Çalıkuşu
4. Ivo Andrić - Drina Köprüsü
5. Umberto Eco - Gülün Adı
Felsefe, Sanat, Kültür Tarihine Dair 7 Önemli Okuma
1. Doğan Özlem - Tarih Felsefesi
2. Giorgio Vasari - Sanatçıların Hayat Hikâyeleri
3. Jakob Philip Fallmerayer - Doğu'dan Fragmanlar
4. Niccolò Machiavelli - Hükümdar
5. Thomas More - Ütopya
6. Thomas Carlyle - Kahramanlar
7. Carlo Ginzburg - Peynir ve Kurtlar
Toplum hayatında insanlar için esas olan, işini iyi yapmaktır. Burnunuz havada olmasın; kimseyi devirmekle, kimsenin yerine geçmeye çalışmakla uğraşmayın; işinize bakın. Bu önemli bir kültürdür.
Hayatta bilinen ve istenen; insanların işini zevkle yapmaları, şöhret ve parayı ikinci plana atmalarıdır. "Parasız çalışın, enayi olun, projelerinizi kaptırın," demiyorum ama kafanızda sürekli kendinize dair hesaplar ve başkalarına dair şüphelerle yaşarsanız inkıtaya [ kesintiye, akamete] uğrar ve verimli olamazsınız.
"Hata yapacağım," diye yabancı bir dilde konuşmaktan çekinirseniz çok açık ki o dilde konuşmayı da öğrenemezsiniz. Bilgiyi işlemek gerekir. Ayrıca kendinizi sürekli frenlediğiniz vakit de hiçbir şey bilmediğinizi sanarlar. Bunun da sonuçları ağırdır.