Mantık ve anlayıştan uzak, kültür ve ideallerden yoksun her türlü fanatizm, dogmatizm sağlıksız ruh haline işarettir ve sonu kişisel veya toplumsal yıkımla biter.
Bu denli parlak, çeşitli açılardan bu denli dinamik ve bu denli zengin bir kültüre ve bilime sahip bu medeniyet niçin kendi bağrından bir bilimsel ve teknik devrim gibi, daha sonra da sanayi devrimi gibi sonuçlarla birlikte modern bilimin gelişini hazırlayan koşulları yaratmamıştır?
Selçukluların siyasi girişimleri Sünni ortodoksinin özellikle İran kökenli Şii akımların artan etkinliklerine karşı kazanılmış bir zafer niteliği taşır. Aynı zamanda, halifeliği Asya Şiiliği ile birleştirerek ideolojik ve siyasi olarak kontrol etmeyi amaçlayan Fatımi projesinin de etkisiz kalmasını sağladı.