Ayşe
@Lamzira
Canlı bir kitapsın, yazarı Mevla.
Açık dur, kitaplar seni okusun.
Livaneli'nin tarzını ve kitaplarını severim fakat nedense bu kitabı okumakta çok zorlandım. Diğer okuduğum kitaplar kadar okuma zevki vermedi. Belki herhangi başka birinin kitabı olarak başlasaydım güzel der geçerdim. Fakat Livaneli için beklentim daha yüksekti. Biraz hayal kırıklığı oldu benim için.
Önsözde belirtildiği gibi uzun bir zaman almış kitabı tamamlamak. 29 yıl gibi bir zaman. Bana da kitap zoraki yazılmış gibi geldi.
Livaneli'nin kalemi olduğuna şahit gerekir.
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Zweig, bu hikayedee bir olayın dış yüzünden ziyade, o olayın insanın iç dünyasında yarattığı sarsıntıyı anlatmış. Okurken karakterin yaşadığı korkusunun, aslında alacağı her türlü somut cezadan daha ağır olduğunu hissediyorsunuz. Kitap boyunca Irene'nin o sıkışmışlığı ve sürekli ensesinde hissettiği takip edilme duygusu adeta bir kabusa dönüşüyor.
Ancak kitabın asıl baskın bölümü, suçun kendisinden çok vicdan ve mahcubiyet arasındaki o ince çizgi. Birinin yaptığı hatadan dolayı mahcup olduğunu, içten içe bir vicdan azabı çektiğini gördüğünüzde; suçlu o olsa bile kendinizi suçlu hissedecek kadar derin bir empati yükünün altına giriyorsunuz. Tıpkı Fritz’in durumunda olduğu gibi, karşındakinin pişmanlığını görmek insanda özür bile beklemeden affetme isteği uyandırıyor. Hatta bazen o mahcup oldukça, suçsuz olduğunuz halde siz daha çok mahcup oluyorsunuz. Zweig, bir insanın kendi vicdanından kaçamayacağını ve gerçek mahcubiyetin aslında en büyük özür olduğunu çok net bir şekilde göstermiş. Öyle bir mahcubiyet ki özür dileme hakkı bile tanımıyor kişiye. Tek solukta okunabilecek akıcı ve etkileyici bir hikaye.
Ama kitabın yansıtmak istediği psikolojik tahliller bir yana, söz konusu hata mahcubiyetle unutulur mu bu tartışılır. Ana tema suç olmadığı için bu kısma yorum yapmıyorum.
Harika bir şerh olmuş. Elbette ki İmam Gazali'nin eserlerini uzun uzun okumanın tadını alamıyor insan şerhini okurken. Fakat acil öğrenilmesi gereken o kadar çok şey var ki bilmediğimiz, önce şerhini okuyup, daha çok istifade edebilmek için sonra da metnin tam çevirisini okuyabiliriz. Bu kitaptaki bazı bölümlerin uzun halini okumuştum, nacizane değerlendirmem şu ki; öğrenilmesi gereken noktalar atlanmadan oluşturulmuş. Dili daha sade olduğundan Gazali eserlerine karşı istifade etme hususunda önyargıları bulunanlar düşünmeden okuyabilir.
İyi okumalar.
İmam-ı Gazali'nin İhyâ-u Ulûmi'd-Dîn eserinden bir bölüm olan bu kitap okuyucuyu bilgisizliğin ve yanlış algıların perdesini aralamaya davet ediyor.
Bu eser, sadece ilim öğrenmenin erdemini değil, aynı zamanda ilmi doğru anlama ve önceliklendirme zorunluluğunu öğretiyor:
Vebal Bilinci: İlim, ahlaki bir hazırlık gerektirir; zira bilenin vebali, bilmeyenin vebalinden ağırdır.
İlimde Denge: Gazali, sadece dini ilimlere yönelip pozitif bilimleri reddetmenin, İslam'ın oku ve akıl et emrine aykırı, yanlış bir algı olduğunu kanıtlıyor.
Toplumsal İhtiyaç: Müslümanların geride kalma sebebinin bu yanlış algı olduğunu vurgular. Her birey farz-ı ayın ilmini öğrendikten sonra, zekasını toplumun en çok ihtiyaç duyduğu alana (fıkıh kadar tıp veya diğer bilimlere) yönlendirmelidir.
Bu kitap, sadece ahiret için değil, dünyada Müslümanı yüceltecek doğru ilim hiyerarşisini sunan, tekrar tekrar okunması gereken bir kaynaktır.
Muhakkak okunmalı, anlaşılmalıdır.
Kitabın vaadi (ünlü filozof Nietzsche ile ünlü doktor Breuer'in diyalogları) kurgusal olarak çok dikkat çekiciydi. Bu yüzden yüksek beklentiyle okumaya başladım.
Ancak ne yazık ki aradığım derinliği bulamadım. Diyaloglar, iki dehanın çığır açan fikir tartışmaları olmaktan çok, ortalama bir entelektüel sohbet seviyesinde kalmış. Sanki yazarın aktardığı "içerik", hikayenin "kurgusal" kalitesini ve derinliğini ziyan etmiş.
Sürükleyici ve kendini okutan bir kitaptı, zaman kaybı değildi. Fakat bu popülariteyi ve "hayat değiştiren" yorumlarını hak ettiğini düşünmüyorum.
Kitap güzel, ama bu içerik için Nietzsche'yi boşuna ağlatmaya gerek yokmuş. :))
