Mehmet Musab Yerleşmiş
@Musabyerlesmis
Zihinsel yolculuk yapma ve geleceğe dair karmaşık planlar kurma yeteneği, doğal seçilim sürecinde bize muazzam bir avantaj sağlamıştır. Maalesef bu avantajın bir bedeli de vardır: Geleceği düşünerek harcadığımız zaman bizi yaşadığımız andan uzaklaştırmaktadır. Bu da insanların içinde bulundukları yer ve zamana çok az dikkat ettikleri için anın hazzını yaşamayı (veya gereklerini anlamayı) başaramamalarına neden olur.
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
Kendi güdülerimi olumlu bir açıdan tasavvur etmeye eğilim gösterdiğim için, siz de ben de hayatımıza tümüyle aynı davranışları sergileyerek devam etsek bile, kendi eylemlerimin sizinkilerden daha ahlaklı olduğunu düşünürüm. Bu ikiyüzlülük insan doğasının temel bir özelliğidir ve genel olarak kendini kandırma gibi o da, kendi eylemlerimizin örnek alınacak nitelikte olmasa bile niyetlerimizin iyi olduğuna başkalarını ikna etmemizi sağlamak için evrimleşmiştir.
Doğrusu, insanlık tarihinin büyük bir kısmı daha güçlü grupların daha zayıf grupları öncelikli av sahalarından, su birikintilerinden ve balık yakalanabilecek yerlerden kovmasının hikâyesi olmuştur. Atalarımızın bilmedikleri şeylerin peşinden giderken sergiledikleri cesarete hayran oluruz ama insanlığın yayılmasının ve keşiflerinin önemli bir kısmi cesaretten çok çaresizligin bir yansımasıdır. Keşif yapmak çoğunlukla atalarımızın daha güçlü ve daha saldırgan komşuları yüzünden yaşamayı tercih ettikleri bölgelerden kaçtıklarını veya buraları terk etmeye zorlandıklarını ima eden bir deyiş olmuştur.
Gruplar arasındaki düşmanlığa ilişkin kanıtlardan biri de, Amerika'nın güneybatısına ve dünyanın birçok başka yerine dağılmış olan antik uçurum evleridir. Bu sahaları ziyaret ettiğinizde, bazı kişilerin karşılarındaki vadide çok daha tehlikesiz bir hayat sürebilecekken bir uçurumun kenarında bebek sahibi olmayı ve bir aile kurmayı neden tercih ettiğini merak edersiniz. Bunun yanıtı elbette şu şekildedir: İnsanlar Colorado ve New Mexico'daki uçurumlarda yaşamayı, buralar aşağıdaki vadilerden daha emniyetli olduğu için tercih etmişlerdir.
Liderlerimiz genellikle evrimleşmiş psikolojimizin bu yönüne oynar, başka grupların oluşturduğu potansiyel tehdidi vurgulayarak takipçilerinin dikkatini grubun iç problemlerinden veya kendi zayıf liderliklerinden uzaklaştırmaya çalışırlar. Bu strateji grup içinde sadakati ve işbirliğini artırır ve böylece liderin konumunu sağlamlaştırır ama bu kazanımlar başka gruplarla ilişkilerin bozulması (ve bundan dolayı ticari kayıpların yaşanması ve çatışmanın artması) gibi kalıcı bir maliyetle elde edilir. Bu bakımdan işbirlikçi doğamız aslında gruplar arasında daha büyük çatışmalara yol açabilir, özellikle de grup liderleri grup içindeki imtiyazlı konumlarını grubun hedeflerinden daha fazla önemsiyorlarsa.
Evrimleşmiş psikolojimizin bu rakip yönleri ulusal ve uluslararası ilişkilerde kendilerini önemli biçimlerde gösterir. Bunların belki de en dikkat çekicisi, bir dış tehdidin olmadi hållerde grup içi işbirliğinin zamanla kaybolmasıdır.
Yeterince kuvvetli bir dış düşmanın yarattığı dengeleyici bir tehdit var olmadığında siyasi partiler kendi önlerindeki en büyük engelin diğer ülkelerin faaliyetlerinin değil, yurt içindeki rakiplerinin hedefleriyle önceliklerinin olduğunu düşünmeye başlarlar.