Kendilerinden emin olan toplumlar yansımalarını güven verici,huzur dolu,açık bir dinde bulurlar;güvensiz toplumlarsa korkak,bağnaz,çatıkkaşlı bir dinde. Dinamik toplumlar yenilikçi,yaratıcı bir islamda yansırlar;oldukları yerde kalan toplumlar durağan ,en küçük değişime bile isyan eden bir islamda yansırlar.
Eğer bu gün rahipler boğazlanıyor,entelektüeller hançerleniyor ve turistler taranıyorsa islamın VIII. Yüzyılda hoşgörülü olduğunu bilmek kötü bir avuntu oluyor.