Gökyüzü
@___Joker___
Hayatı travmatize etmeyi bırak;
rolünü fazla büyütüyorsun.
779 okur puanı
Eylül 2021 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitaplar
Bu kitabı bitireli daha iki ay olmamıştır ama hayatımda ilk kez bir kitabı ikinci kez ve bu kadar kısa bir süre sonra tekrar okumaya başlıyorum. Bilmiyorum herkesi aynı derece etkiler mi ya da benim bu kitapta bulduklarımı başkaları da bulur mu(?). Ama şunu biliyorum ki acilen tekrar okumalıyım. Çünkü hislerimi ve anlam veremediğim bir çok şeyi anlamam için adeta bir kılavuz gibi önümü açıtı ve daha yardımı gerek.
İyi bir okuma diliyorum.
Reklam
Bakış açısı bağlamında bir "kurumsal iktisatçı" olarak Daron Acemoğlu'nun kitabını okumak zorundaydım. Her ne kadar Acemoğlu, Douglas North'un Yeni Kurumsal İktisatçılarından olsa da bu işin atası ve kurucusu olan Thorstein Veblen'in mezarında kemikleri sızlıyordur her halde.
Açıkçası Yeni Kurumsal İktisat kapsamında değerlendirdiğimizde Acemoğlu'nun bir çeşit lehimci mühendis gibi Neoliberal iktisadın kusurlarını yamayanlardan olduğunu söylemek çok da yanlış olmaz. Çünkü hepimiz (tüm iktisatçılar) biliyoruz ki Marjinal Devrim'den itibaren iktisadın içi boşaltılmış; tarihsiz, toplumsuz, felsefesiz ve insani özelliklerden uzak tamamen matematiksel düzleme sabitlenmiş bir iktisat oluşturuldu. Oysa bir şeyin içinde insan varsa o şey tamamen matematiksel olamaz. Mutlaka duygular ve dolayısıyla insani özellikler o kavrama girmek zorundadır.
Neyse buralara girmeyeyim.
Kitapta neden bazı toplumların daha iyi durumda olduğu, bazılarınsa sürünmekte olduğu kurumsal özellikleriyle açıklanmış. Tamamen yanlış değil elbette. Ama birçok eksiği var. Tüm kapitalistlerin ve onların sözcülerinin ortak hatası (hata dediğime bakmayın bilerek yapıyorlar) burada da devam ediyor. Tek yönlü bakış ve insanı "kelle" olarak sayan bir düşüncenin (kapitalizmin) arkasına gizlendiği yanıltıcı bir teori sadece. Üstelik bunu yapan kişi (Acemoğlu) bu konuda Nobel alabilecek kadar kapitalizmin hizmetinde.
Tembellik hakkı da ne ola ki!
Öyle bir hakkımız mı varmış?
Biz bu dünyaya gece gündüz çalışıp, sırtımızdan geçinenlerin zenginliğini katmerlemeye gelmedik mi(?).
Süslü cümleler yazıp kitapla ilgili beklentilerinizi arttırma niyetinde değilim.
Aslında tembelliğin de hakkımız olduğunu anlatması dışında çok da beni cezbeden bir kitap değildi. Fakat yine de varlığımızın "sermaye sahiplerine" armağan olması gerektiğine dair her yerde karşımıza çıkan modern şartlanmaya bir başkaldırı olduğu için değeri var.
Aslında ben, kitaptaki kadar tembelliğe çağıran bir düşünce tarzına da karşıyım. Lakin; mevcut sistemin aklımızı, nefes aldırmadan çalışmayla doldurmasından çok rahatsızım. Benim iradem dahilinde olmalı çalışmak. Sistem beni köleleştirmemeli, şu an olduğu gibi.
Ben; benim için, ailem için ya da insanlık için çalışmakta özgür olmalıyım.
Oysa şimdi tüm dünya bir grup, geçmişten gelen servetini artırmayı sürdüren azınlığın sömürgesi durumunda.
İyi bir okuma dilerim.
Edebiyattaki iktisat mı, iktisattaki edebiyat mı?
Hangi taraftan bakmak istersiniz?
Cevabınızdan bağımsız olarak, şayet geçmişe doğru giderseniz, birkaç yüzyıl önceye yani XVII. yüzyıla geldiğinizde aynı sonuca varmış olacaksınız. Çünkü bundan sadece iki-üç yüzyıl önce bilim dallarının şimdiki gibi hatları belirgin değildi. Zaten topu topu kaç alan vardı. Bunlardan biri edebiyattı. Edebiyatın içinde, bugünkü iktisattan, antropolojiden, psikolojiden hatta tarih ve coğrafyaya kadar bir çok disiplin barınmaktaydı. Dolayısıyla geçmişe doğru baktığımızda bazı bilim adamları sanki her dalda varmışlar gibi görünmekteydiler.
İşin o kısmı bir yana, bugünlerde bu kadar keskin sınır çizgileri olan bilim dallarının olması ne kadar mantıklı(?). Zira ben şunu iktisat için söyleyebilirim; yani içinde sosyoloji, psikoloji, antropoloji, ontoloji, epistemoloji, tarih ve toplum olmayan bir iktisat kuru matematikten ibaret "robotik" bir şeyden başka nedir? Neyi açıklayabilir? Neye yarayabilir kapitalistlerin tek tipleştirme isteğinden başka?
"Edebiyattaki İktisat" kitabı tam da buraya denk geliyor. Multidisipliner bir bakışla edebiyat ve iktisat ilişkisine dikkatleri yönlendiriyor. Bilimsel, daha doğrusu akademik anlamda hiç alt yapısı olmayanlar için bu kitap biraz fazla gelebilir. Şayet yine de okumak isteyenler olursa öncesinde edebiyatın kökeni, ekonomi politik ve felsefe dallarında temel birkaç kitap okumalarını öneririm. Aksi taktirde kitap epey ağır gelecektir.
İyi bir okuma diliyorum.
Ejderha Yok
İktisat, Ekonomi Politik olarak var olduğunu düşündüğümüz 1776 (Ulusların Zenginliği-Adam Smith) yılından beri çeşitli dönemlerden geçmiştir. 1870'lerde başlayan marjinal devrim ile matematiksel bir çerçeve alan iktisat, kendini diğer sosyal bilimlerden soyutlamaya başlamıştır. Oysa merkezinde insan ve toplum olan iktisat, şüphesiz ki bir sosyal bilimdir. Fakat fiziğe öykünmekle başlayan ve Newton yasaları gibi dünya genelinde geçerli kanunlar bulmaya çalışırken iktisat adeta bir mekanik bilime dönüşmüş ve sosyal bilimleri tahakkümü altına almaya başlamıştır.
Bu kitapta benim yaptığım az önceki özet yok fakat bunları bilerek başlayanlar İktisat ve Diğer Bilimler kitabını okurken çok daha kolay kitapla bütünleşebileceklerdir. Heteredoks (aslında eleştirel deseydim de olurdu ama havalı olsun diye öyle söyledim) bakış açısıyla yazılmış bu kitap, gerçekten kopmuş (bence) iktisadı daha iyi anlamamıza yardımcı olacaktır. Şöyle düşünülebilinir; ejderhanın resimleri, filmleri, hikayeleri vs var. Ama gerçekte ejderha diye bir şey yok. İşte şu an bize uydurulan iktisat da tıpkı böyle. Rakamlarla karma karışık edilmiş bir finans sistemi var. Ve onu kontrol eden para sahipleri (kapitalistler). Ve onların kuklaları olan devletler.
İyi bir okuma dilerim.
Reklam