Edebiyatta sokak çocuklarını konu alan ilk şiir belki de, 25 Kasım 1926 tarihli Servet-i Fünun dergisinde yayımlanmaktadır.Şairin göstermiş olduğu duyarlılık günümüzde bile geçerliliğini korumakta, şiirde sormuş olduğu sorular yanıt beklemektedir.
Kimbilir ki bu çocuk ne işler işleyecek? ..
Belki üç kuruş için birini şişleyecek,
Yahut bir mağazanın delecek kasasını,
Bu vaka artıracak mücrim piyasasını:
Hemen kolundan tutup atacaklar hapse...Fakat ya onun cürmü tamamen bizdeyse? ..
Çünkü o, cemiyetin, bizim mağdurumuzdur,
Onu bu hale koyan bizim kusurumuzdur...
Tevfik Fikret "Vatan İçin" adlı şiirinde dört yüz sayfada anlatılabilecek konuyu dört dizede ustaca yansıtmıştır:
Vatan senden hayat umar
Sen yaşarsın o canlanır
Vatan için ölmek de var
Fakat borcun yaşamaktır.
Atatürk'ün miras olarak ne bıraktığını biliyor musunuz?..İşte yanıt: "Ben manevi miras olarak, hiçbir donmuş ve kalıplaşmış kural bırakmıyorum. Benim manevi mirasım ilim ve akıldır."