Balkan Savaşları, yeni rejimin tüm zayıflıklarını ortaya çıkardığı gibi büyük Avrupa devletleri arasında imparatorluğun artık son saatlerinin geldiği inancını uyandırdı.
Türkçülük başlangıçta Osmanlı siyasetinde yer almadı. Osmanlılık ve İslamcılık imparatorluğun yaşaması için zorunlu esaslar sayıldığından Türkçülük bu devrede kültür faaliyetlerinde kendini gösterdi. Türkçülük bilinci daha 19. yüzyıl ortalarında uyanmış olmakla beraber, yayılmamış ve siyasette bir nüfuz elde edememişti. Çünkü milliyet prensibi imparatorluk birliği için en zararlı akım sayılıyordu.