GECİKMİŞ ‘BİR YUSUF HİKÂYESİ…’
Kronolojik olarak Mısır Mitolojisi ve Halk Hikâyelerinde, daha sonra
sırasıyla Tevrat’ta, İncil’de ve Kuranda yer alan Yusuf Kıssaları;
Tevrat Tekvin bölümünde 37-50. Baplar arasında yaklaşık 17 sayfa;
İncil ‘de Resullerin İşleri bölümü 7. Bapta yarım sahife özet;
Kuran’da ise Yusuf Suresinin tümünü kapsayacak şekilde 13 sayfa
halinde yer almaktadır.
Tevrat’ta geçen episoteyle Kur’anda geçen Yusuf suresindeki episote
genel olarak uyuşmakta ancak Yusuf’un Efendisi’nin Hanımı’nın
kendisini tutkulu aşkı nedeniyle kınayan kadınları evine daveti ve
dedikoducu misafir kadınların ellerini kesme bölümüyse Kurandaki
yeni bir episote unsuru olarak yer almaktadır.
Yusuf’un Efendisi’nin Hanımı yerine Züleyha, Zeliha veya bir başka
isim belirtemiyoruz çünkü Tevrat’ta efendi olarak adı geçen Potifar’ın
karısının ismi Kuranda münhasıran zikredilmeyip ‘Yusuf’un
Efendisinin Karısı’ diye geçmektedir.
Tevrat ve Kuranî anlatımın önemli farklarından biri Yusuf Kıssasında
da kendini göstermektedir. Şöyle ki; Tevrat’ta tahkiye edilişte; isimler
ve eylemler tercihen temel mesajın üstünde bir konumdayken;
Kuranda ana temayı ortaya koyacak yeterli imajlarla yapılan
episotelerle tahkiye aracı kılınarak Tevhit inancını ve bu temel görevi
yerine getiren peygamber Yusuf misyonu hep ön plânda tutulmuştur.
Buna ilâveten en güzel en yakışıklı ve üstelik en iffetli, nefsine son
derece hakîm, ilâhi nurla yıkanmış, bir erkek portresi anlatıma
damgasını vuruyor.
Öyle ki bir yönüyle de Tevrat’ta geçen adıyla Efendi Potifar’ın
Karısı’nın iyice müptezel ve bedenî tatmine yönelik atılgan ilânı
aşkına karşı kaya gibi sağlam, iffetli bir duruş sergileyen peygamber
Yusuf bir yandan da plâtonik ama reddi aşka açık, kendini meftunu
olduğu tutkunun olası savurmalarına, aldatışlarına