·152 syf.····Okunma: 24 Aralık 2020 23:40 Siddhartha’nın arayışı (SPOILER ALERT!)
Nobel edebiyat ödüllü Herman Hesse tarafından dünya edebiyatına kazandırılan Siddhartha bir arayışın hikayesidir. Aslında karakterin arayışı Hesse’nin arayışına çok benzer, 1877 de doğan Hesse bir dostu aracılığı ile meditasyon ve ruhbilimi ile tanışan Hesse, İçsel bunalımlarında ve entelektüel yolculuğunda aradığı cevapları doğu felsefesinde aradı. İşte bu yüzden Siddhartha aslında Hesse’nin kendisidir diyebiliriz.
Kitap Siddharthanın çocukluğundan başlar aslında Siddhartha karakteri günümüzde “sende şeytan tüyü var” dediğimiz insanlar gibidir, sessiz ve sakin tavırları ile sanki bir yetişkin misali davranışlarının dinginliği ile herkes tarafından sevilen ileride büyük adam olacak, yüce bir ermiş olacak gözüyle bakılan Siddhartha Brahman bir babanın oğludur. Siddhartha her ne kadar gözde olsa da İnsanların övmeleri ve hayranlıkları onun ilgisini çekmez ve davranışlarını değiştirmez. Belki de sevilmesinin nedeni de budur. Siddharta’nın asıl aradığı arınmış olmaktı, kendi beninden arınmış, dünyevi arzulardan arınmış… Herkesin neşe kaynağı olan Siddharta’nın neşesi yoktu devamlı aklında düşünceler vardı. Brahman ailesi ve çevresindeki ermişlerin ona sunduğu bilgiler onu tatmin etmiyordu, açlığını gidermiyordu. Dinsel sorgulamalarından birisi: “Kutsal suyla yıkanmak iyi, güzeldi ama suydu yıkanılan nihayet ve su günahlardan arındırmıyordu, manevi susuzluğu dindirmiyor, yürekteki sıkıntıyı silip atamıyordu.” Sonunda karar vermişti Siddhartha brahman gelenekleri onu tatmin etmeyecekti. Samana olmaya karar veren Siddhartha ilk olarak ailesinden ret cevabı alsa da inatçılığı ile ailesini ikna etmişti. Bu yolculuğunda dostu Govinda onun peşine takılmıştı, Govinda Siddhartha’ya en çok hayran olan ona en çok saygı duyan kişiydi. Siddhartha nereye gitse takip ediyor ona hep inanıyordu. Tıpkı gölgesi gibiydi Siddhartha’nın. Samanalar ise dünyevi her şeyden vazgeçen günde bir öğün yemek yiyen ormanlarda yaşayan günlerini Meditasyon yaparak geçiren bilge gözüyle bakılan insanlardır. Bitirim ikilimiz bu gruba katıldıktan sonra Samana eğitimine katılırlar ve iradelerini kontrol etmenin, aç kalmanın, sabrın kudretine varmaya çalışırlar Meditasyonlarla Kendisini Ben’den uzaklaştırmanın yollarını öğrenen Siddhartha Saatlerce Ben’den uzaklaşıyor ama eninde sonunda bir sınır vardı sanki onu geçemiyor ve tekrar kendisine geliyordu. Ve böylece Siddharta Samanalığın da kendisini tatmin etmediğini anladı ve kulağına çalınan yüce insan Buddha’nın öğretisini dinlemek için gölgesi Govinda ile yola koyuldu. Öğretiyi dinleyen Siddharta şimdiye kadar etkilenmediği kadar etkilendi bu adamdan. Tavırları, hareketleri, konuşması sanki Siddharthanın aradıkları bu adamda gizliydi, sanki bu varlık tüm cevapları bulmuştu. Öğretiyi dinleyen Siddhartha öğretiden çok etkilense de aradığı cevapları vermedi bu öğreti, öğretinin anlatılmasından sonra Buddha ile konuşan Siddhartha bu adamdan gerçekten etkilenmişti.
Govinda sonunda kendi başına karar vermiş ve Buddha nın öğretisinin peşinden gitmişti. Siddharta’nın da böyle bir karar verceğini düşünse de yanılmıştı, yollarının ayrılacağını anlayan Govinda çok üzülmüş hatta ağlamıştı fakat ikilinin yolları ayrılmıştı. Artık yolculuğuna yalnız devam eden karakterimiz hep dünyevi zevklerden uzak durmayı tercih etmişti ama artık işler değişecekti…
Arayışını dünyevi zevklerde aramaya başlayan Siddhartha Kamala adlı varlıklı bir kadının evine gider iki tarafta birbirinin dikkatini çeker ve Kamala’nın yardımı ile bir tüccarın yanında çalışmaya başlar okuma yazma bilmesi sayesinde yazı işlerini yürütür, naif karakteri ve güler yüzü ile bu işte yükselir ve hiçbir zaman bu uğraşı bir meslek olarak görmez. Hepsi bir oyundur Siddhartha için…
Tabi maddi açıdan durumu iyileştikçe Kamala’ya ziyaretleri artar. Kamala’yı para karşılığı erkekleri mutlu eden biri olarak tanımlayabiliriz ama Siddhartha ile tanıştıktan sonra diğer erkeklerle birlikte olmayı kesmiş, Siddhartha’ya aşık olmuştu. Siddhartha da Kamalaya ilgi gösteriyor ama hiçbir zaman tamamen ona teslim olmuyordu. Bunu anlayan Kamala yıllardır buradasın ama sen hala ilk gün gelen Samana’sın demişti.
Bildiğimiz gibi Siddhartha Samana idi yani elle tutulur bir meslek yapabilecek yeteneklere sahip değildi, dışarıdan bakıldığında, Kendisinin de söylediği gibi o Düşünebilir, Bekleyebilir, oruç tutabilirdi dışarıdan baktığımızda bu özellikler belki işimize yaramayan özellikler gibi görünür. Ama aslında bu yetenekler bir insanın mutlu olabilmesi için ya da bir işi yapabilmesi için gereken temel özelliklerdi. Siddhatha kötü bir olay karşısında sabır edebilir, kriz anında panik yapmadan dinginlikle düşünebilir, nefsini kontrol edebilirdi. Bu özellikler hepimizin ihtiyacı olduğu özelliklerdir. Günümüz karmaşasında bazen ayrıntılarda o kadar boğuluyoruz ki bizi insan yapan yetilerimizi göz ardı edebiliyoruz.
Siddhartha bu dünyevi zevklere o kadar bağlanmıştı ki ilk zamanlar da küçük gördüğü insanlara benzemeye başlamıştı, Artık 40’lı yaşlarına gelen Siddhartha Aradığı cevabı hala bulamamıştı bu küçük şehirde sıkışıp kalmıştı. Küçük insanlardan birisi olup çıkmıştı bu macerasında. Bir akşam ağacın altında tekrar doğacaktı Siddhartha, burada kalmaya devam ederse bu çukurdan çıkamayacağının farkındaydı…
Yola koyulmayı aklına koyan Siddhartha arkada hamile bir sevgili bıraktığının farkında değildi. 40 yaşında elle tutulur bir mesleği olmayan Siddhartha tekrar arayışa koyulmuştu, ormanda bir ırmağın kenarında dinlenen Siddhartha orada bir kayıkçı ile karşılaşmış ve bu basit adamın felsefesinden çok etkilenmişti. Aradan yıllar geçtiğinde Siddhartha ve kayıkçı beraber yaşamaya başlamış Siddhartha ırmağın öğretmenliğinde aradığı cevaplara ulaşmıştı. Bu yıllarda oğlu ile karşılaşan Siddhartha hayatın anlamını evlat sevgisinde aramaya çalışmış ama oğlu yıllarca dünyevi zevklerle çevrili bir ortamda büyüdüğü için ona ulaşmayı başaramamıştı… böyle bir çaresizlik zamanında ırmağın ışığı ile aydınlanmış. Kendi Beninden arınmıştı.
Siddhartha’nın manidar hikayesi bize bazen aradığımız cevapların tam önümüzde, hiç dikkat etmediğimiz bir ırmakta olabileceğini gösterir. Bu mistik öykü sizi hayatınızın işleyişi hakkında sorgulatacak, belki hiç dikkat etmediğiniz basit bir kitapta aradığınız cevapları bulmanızı sağlayacaktır…