"Kumarbaz" adından da tahmin edilebileceği üzere kumar bağımlılığı teması üzerine kurgulanmış bir eserdir. Kitapta başkarakterimiz olan Aleksey İvanoviç, bir generalin yanında öğretmen olarak çalışmaktadır. Aleksey, generalin üvey kızı Polina'ya onun için ölebileceği hatta öldürebileceği savlarını öne sürebilecek kadar yoğun bir tutkuyla aşıktır. Yani burada sağlıklı bir tutku söz konusu değildir. Karakterimizin sağlıksız ve aşırı olarak yorumlanabilecek bu tutkusu ileride oluşacak kumar bağımlılığının habercisidir. Aleksey, ahlaki değerleri reddeden bir kişiliktir. Etrafındaki insanların kendi gerçek kişiliklerini gizledikleri maskeleri takmaz. Duygularını, düşüncelerini herhangi bir kaygı duymadan dile getirmekten çekinmez. Nitekim kendini Polina'nın kölesi olarak görmesi hatta bazı zamanlar köleden bile daha alçak bir konumda olduğunu dile getirmesi bu özelliğinin bir göstergesidir.
Kitapta kumar bağımlılığı tek bir karakter üzerinden ele alınmamıştır. Birbirlerinden farklı yaşam anlayışlarına, statülere ve mal varlığına sahip insanların her biri bir kez oynamaya başladıktan sonra kazanmanın büyüsüne kapılmaktadır. Zira herkesten akıllı olduğunu düşünen büyükannenin kendini kontrol edemeyerek büyük bir miktar parayı kumarda kaybetmesi okuyucuya kazanma isteğinin en güçlüleri dahi etkisi altına alabileceğini göstermektedir. Kumarda bir kez olsun kazanan birisi bundan sonraki oyunlarında da yeniden kazanabileceğini düşünmeye başlamaktadır. Bir kez gerçekleşmiş olan daha sonra neden gerçekleşmesin ki? Bu düşüncenin etkisiyle insanlar her defasında yeniden umutlanmaktan kendilerini alıkoyamamaktadır.
Aleksey'in kumara başlama motivasyonu Polina'ya ihtiyacı olan parayı verebilmektir. Kitabın ilk sayfalarından itibaren kumarda mutlaka kazanacağına dair bir hissi olduğunu söyleyen Aleksey, gerçekten de kendi parasıyla oynadığı ilk gecede yüklü bir miktarda para kazanmıştır. Ancak kumar oynarken bu parayı Polina için kazanmaya çalıştığı aklına gelmemiş, Polina'ya olan tutkusu kazanma tutkusuna dönüşmüştür. Aleksey'i etkileyen yalnızca para kazanmak değildir; çevresindeki insanların ona odaklanmış olması, onun hakkında konuşması, şanslı olduğunun düşünülmesi yani göz önünde olmak onu her şeyden soyutlamış ve karar alma süreçlerine bir ölçüt olarak yerleşmiştir. Kumarda para kazanmadan önceki yaşantısında onu önemsemeyen insanların davranışlarındaki değişiklik ve oluşan ilgi, kumarı hayatında vazgeçemeyeceği bir noktaya konumlandırmasına neden olmuştur. Bu ilgiyi çok seven Aleksey, bundan sonraki kumar oynama süreçlerinde bu ilgiye duyduğu istekle hareket edecektir.
Kumar oynadığı ilk gecede ihtiyaç duyulan paradan daha fazlasını kazanan Aleksey, gece sonunda kontrolünü eline alabilmiş ve Polina'nın yanına gitmiştir. Bu da kendini yönetebildiği tek sefer olmuştur. Ancak Polina çok gururlu bir karakter olduğu için kendisine teklif edilen bu parayı kabul etmemiş ve Aleksey'in kendisini anlamadığını fark ederek onu yalnız bırakmıştır. Polina'nın gitmesiyle hayattaki tek amacını da yitiren Aleksey, kazandığı parayla ne yapacağını bilmez bir halde öylece kalmıştır. Karakterimiz hayatında oluşan bu anlamsızlığın, boşluğun etkisiyle karar verme sürecine girmiştir.
Aleksey kazandığı paraya hiç önem vermez, bu para onun için hiçbir anlam ifade etmez. Polina'yı kaybeden böylece hayattaki amacını da yitiren karakter için paranın da bir anlamı olmaz. Generalin aşık olduğu Matmazel Blanche karakterinin bir aydan kısa bir sürede tüm parayı kendisi için harcamasına göz yumar. Aleksey etrafında gelişen olayların farkındadır, farkındalığını yitirmemiştir ancak büyük bir kayıtsızlık içinde izlemeyi tercih etmektedir. Matmazel Blanche oldukça ilginç bir karakterdir çünkü yazar onu kitapta farklı bir yere konumlandırmıştır. Kumar oynamayan bu kadın kumardan kazanılan parayı değerlendiren tek karakterdir ve yazarın bir ironisi olarak karşımıza çıkmaktadır.
Kumarda kazandığı ilk parası biten Aleksey sonrasında sürekli olarak kumar oynamaya devam eder. Her şeyini kaybeder ancak kumar oynama tutkusunu asla yitirmez. Kumar oynayabilmek için uşaklık dahi yapar. Kumar bağımlılığı insanı her türlü onurdan uzaklaştırmaktadır diye yorumlanabilecek bu durum karakterimizin ahlaki değerlere önem vermeyen bir kişiliğe sahip olması nedeniyle olağan karşılanabilir.
Kitabın sonlarında aslında Polina'nın da Aleksey'i sevdiğini ve halen sevmekte olduğunu öğreniyoruz. Bunu öğrenmek Aleksey'in kumara olan tutkusunda hiçbir değişikliğe neden olmamakla birlikte Polina'ya kendini kanıtlama isteği kumar oynamaya devam etmesine yeni bir gerekçe olarak eklenir. Burada çevresinde hangi gelişme yaşanırsa yaşansın Aleksey'in bunu bir şekilde kumarla ilişkilendireceğini ve kumara devam etmek için kurguladığı akıl oyunlarına bir yenisini eklemekten öteye gitmeyeceğini anlıyoruz. Zira sevdiği kadınla hislerinin karşılıklı olduğunu öğrenmek kumara olan tutkusunu perçinlemekten başka bir gelişmeye yol açmamışken başka bir durumun Aleksey'in bağımlılığını engelleyebileceğine ihtimal verebilmek mümkün değildir.
Benim çok severek okuduğum bir kitap oldu.
Keyifli okumalar dilerim.
··
1.518 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.