Zürafaların uzunca bir süre sosyal ilişki yönünden son
derece zayıf bir tür olduğu düşünülüyordu. Fakat
son on yılda yapılan araştırmalarla bu yöndeki
görüşlerin yanlış olduğu ortaya çıktı. Mammal
Review dergisinde yayımlanan yeni bir makalede,
zürafaların hayatlarının %30’unu post-reprodüktif
dönem olarak da bilinen, üreme faaliyetlerinin
gerçekleşmediği evrede geçirdiği gösterildi. Yavrulara
ortak bakılan ve yüksek düzeyde sosyal ilişkilere sahip
olan fillerde ise bu oran %23’lerde. Farklı araştırmalara
göre menopoz olarak da bilinen post-reprodüktif
dönemde hayatlarının uzun bir dönemini yaşayan dişilerin
bulunması, türlerde yeni yavruların hayatta kalma
başarılarını artıran bir faktör. “Büyükanne hipotezi” olarak
da bilinen bu fenomene göre dişiler, yeni jenerasyonların
yetiştirilmesinde de uzun süre boyunca aktif rol alarak,
evrimsel açıdan genlerin sürekliliğinin korunmasını
sağlıyor. Dolayısıyla araştırma, zürafaların da sosyal
açıdan son derece kompleks bir tür olduğuna işaret
etmesi yönünden önemli.
10
YAPAY ZEKÂ
İLE ANTİK
YAZITLARI
ÇÖZMEK
IEEE Transactions on Pattern Analysis
and Machine Intelligence dergisinde
yayımlanan bir makalede araştırmacılar,
derin öğrenme transkripsiyonunun
yeteneklerini ilerleterek karmaşık antik
el yazılarını okumak için insan algısına
dayalı yapay bir sinir ağı geliştirdiklerini
duyurdu. Ekip, geleneksel makine
öğrenimi yöntemlerini, bir okuyucunun
belirli bir karakteri tanıması, el
yazısının kalitesini ölçmesi ve kısaltma
kullanıldığının farkına varması gibi fiziksel
stimülasyon ile mental işlemler arasındaki
bağlantılara odaklanan görsel psikofizikle
birleştiriyor. Dokuzuncu yüzyılda St.
Gall Manastırı’nda kâtipler tarafından
yazılmış Latince el yazmaları üzerinde
çalışan ekip, geliştirdikleri algoritmanın
hataları azalttığını ve metnin daha doğru,
daha gerçekçi bir şekilde okunmasını
sağladığını açıkladı. Tekniğin ilerletilmesi,
tarihsel arşiv araştırmalarında ve edebi
alandaki gelişimleri anlama noktasında
önemli faydalar sağlayabilir.
11
Bir kara deliğin
arkasından gelen ışık
ilk defa görüldü!
38
MIT, Caltech ve ETH Zürih’teki mühendisler,
hassas bir şekilde desenli nanoölçekli yapılardan
tasarlanan “nanomimarili” malzemelerin; hafif
zırhlar, koruyucu kaplamalar, patlama kalkanları
ve diğer darbeye dayanıklı yapılar üretmek için
kullanılabileceğini keşfettiler.
56
Onlarca yıl önce neslinin
tükendiği düşünülen yabani bal
arısı kolonileri, Almanya’nın eski
kayın ormanlarında tekrar
ortaya çıktı!
73
EVREN BİR NOKTADAN GENİŞLEMEYE
BAŞLADIYSA O NOKTA TAM OLARAK
NEREDEDİR?
Evrenin her
yerinde
95