^Aristoteles’in yazdığı gibi ’Boşluğun var olduğu düşüncesi, mekânın da varlığının kabulünü içerir: Zira boşluğu cisimsiz bir yer olarak tanımlarız.’ Aristoteles burada zamandan hiç söz etmez, fakat kuşkusuz zaman da bütün bunların, bizim yokluğu yerli yerine koyma çabamızın bir parçasıdır. Belki de bu yüzden, birçok kültürde, yas tutan insanlar oturdukları yerde öne arkaya ya da sağdan sola sallanıp dururlar- sadece hayatın başlangıcını ve annenin kalp atışlarını hatırlamak için değil, zamanın ritmini de tutmak için yaparlar bunu. Sadece zaman ümit edebilir boşluğu doldurmayı. ^
.
Muammer Kaddafi kırk iki yıl boyunca Libya’nın başındaydı. Bu süre Hisham Matar’ın babasıyla geçirdiği süreden çok daha fazla.
Babasının ölümü sağ mı, öldüyse nerede- nasıl- ne zaman olduğunu sorguladığı süreyi de hesaba katmalı bir de. En can yakıcı olanı bu, ‘bilmemek’.
Dönüş’te şöyle diyor Matar: ‘Kesinlik kıskandırıyor beni. İnsanın elleriyle kemikleri kavraması, onları nasıl yerleştireceğine karar vermesi, toprak parçasını eliyle düzeltmesi ve bir dua okuması kim bilir nasıl bir şey.’
Libya rejiminin altında kayıp gidenlerin bir kısmını okumaktan fazlasıydı Dönüş benim için. Evet yitirilen bir baba vardı, hapse atılan, ardından toza dumana karışmışçasına haberi gelmeyen. Onu arayan, hakkını sonuna dek savunan ailesi vardı. Bir de aranan ülke vardı satır aralarından eksikliği sızan: nereye gidilirse gidilsin bir daha bütün olunamayacağını gösteren.
.
Hisham Matar öfkesini anlatırken bile sabrını gösteriyor, ‘işte bunlar belgeler, bunlar yazılan mektuplar, bunlar tanıklar’ dedikçe.
Sinirden dişlerimi sıkıp aynı anda ağladığım bir eser oluyor Dönüş: Babalar, Oğullar ve Aradaki Memleket
.
Yasemin Çongar’ın özenli çevirisi, Nazlım Dumlu kapak tasarımıyla ~
·
1.563 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.