·320 syf.····Okunma: 19 Kasım 2022 21:19 "Bazı kitaplar vardır, kısım kısım göz atılır; bazı kitaplar vardır, baştan aşağı okunur, sayfaları bir çırpıda çevrilirken; çok az kitap vardır ki, sayfaları dikkatle çevrilir ve her sayfasına özenle göz atılır." diyor İngiliz filozof, devlet adamı ve yazar Francis Bacon. Yalnız o kadar heves ve ilgiyle okunacak ve insanı kendine hayran edecek bir kitap olamadı benim için.
Montaigne'in Denemeler eserini okurken ufkumun genişlediğini hissetmiş, okuduklarımı beğeniyle onaylar veya önemli gördüğüm satırların altını çizer halde bulmuştum kendimi. Belki de o zaman küçüktüm diye daha çok hayran kalmıştım ama yine de damağımda daha iyi bir tat bırakmıştı.
Yazar çok fazla konudan bahsetmesine bahsetmiş fakat neredeyse hiçbir yerde demiyorsunuz ki: "Aa evet. Ne kadar güzel düşünmüş ve dile getirmiş burayı." Genellikle 16. ve 17. yy. şartlarının etkilerini ve anlayışını çok net hissediyorsunuz. Zaten kitaptan önemli bir bilgi, bakış açısı veya kavrayış yetisi kazanmadım. Kazandığım tek şey o dönemin İngiltere'sinde aklı başında bir düşünür ve devlet adamı olaylara nasıl bakar, diğer devletlere, uluslara karşı tavrı ve düşüncesi nedir, dönemin politik ve düşünsel havası ne yönde esiyor... bu gibi şeyler.
Eski ve Yeni Ahit'ten, Roma İmparatorluğu'ndan, yeni dünya sömürge yerlerinden, çevre ülkelerden, bazen Türklerden vs. bahsettiği yerler aslında en çok ilgimi çeken anekdotlar oldu. Söz arasında geçen örnekler olmasına rağmen ufak tefek önemli hikâyeler, sözler ve yorumlar görebildim bu sayede. Fakat deneme yazmanın asıl amacının çeşitli konular ve kavramlar hakkında görüş bildirmek olduğu düşünülürse:
1) Ya nakledilen görüş zaten herkesin malumu olan (en azından günümüzde) ve etkileyici olmayan bir şekilde,
2) Ya gereksiz ve sıkıcı konular hakkında ve ilgi çekmiyor (Örnek: evin bahçesinin önemi. Hangi mevsimlerde hangi çiçeklerin ekilmesinin uygun olacağı vs.).
3) Çağın anlayış ve gerekliliklerine göre daha önemli olan fakat bize hitap etmeyecek cinsten mevzular (döneme yönelik politik, sosyal, dini tavsiyeler gibi).
Kısacası kitap beni sarmadı. Sırf bitsin diye bir yerden sonra ıstırap çekerek, iyice hızlanarak okudum. Hayat görüşünüze önemli katkılar sağlayabilecek bir kitap bence değil. Döneme ilgi duyuyor ve özellikle merak ediyorsanız belki daha çok faydalanabilirsiniz. Sıradan okuyucu için bunun yerine daha çok katkı sağlayabilecek alternatiflere yönelmeyi tavsiye ederim.