Çok Yönlü Bir Kişilik Halikarnas BalıkçısıEdebiyat
İlkokuldayız. Yirmi beş kişilik tahta sıralı sınıfımızda ders işliyoruz, fasikül dergilerimizden . Dersimiz Türkçe. Öğretmenimiz 45. sayfayı açmamızı söylüyor. Okuma sırası Ahmet’te. Ahmet “Denizin Çağırışı” isimli hikayeyi okumaya başlıyor. Hayal dünyamıza dalıyoruz Ahmet’in sesi ve Halikarnas Balıkçısının kelimeleriyle.
Daha önceden birkaç defa resmini görüp buğday tarlalarımıza benzettiğimiz denizi tahayyülümüzde canlandırma gayret ediyoruz. Resimlerde hiç rastlamadığımız o serin meltemi ve rahatlatıcı ferahlığı Balıkçının kelimelerinde buluyoruz.
Ahmet “Cevat Şakir Kabaağaçlı” diyerek okumasına son verdiğinde hepimizin ağzından şu cümleler dökülüyor. “Bu deniz ne kadar da güzel bir şeymiş, aynı kola gibi.”
Lisedeyim dersimiz edebiyat. Hocam Türk Hikayecilerini kısa kısa anlatıyor. Cevat Şakir Kabaağaçlı nam-ı diğer Halikarnas Balıkçısı. En önemli eserleri Agana Burina Burinata, Turgut Reis, Hey Koca Yurt. Hikaye ve romanlarında denizi ve denizcileri anlatmıştır. Siyasi düşünceleri sebebiyle Bodruma sürgün edilmiştir.
Bodruma sürgün edilmiştir, demesiyle hepimizin aklında tek bir düşünce, böyle sürgüne can kurban. Bodrum falan bildiğimiz yok, ama güzel yer olduğuna koşullandırılmışız. Öyle olmasa her gün TV’lerde ballandıra ballandıra anlatırlar mıydı?
Yıllar yıllar sonra. Homeros’un İlyada’yı okuyorum. Önsöz de Azra ERHAT; Belki de Anadolu toplumlarının izini aynı Halikarnas Balıkçısı gibi taşlar üzerindeki şekillerden sürmeliyiz, diyor. Anca o zaman kavrıyorum Halikarnas Balıkçısının büyüklüğünü, çok yönlülüğünü. Hemen kitaplarını ediniyorum ve okumaya başlıyorum.
Hikayelerini okudukça ilkokul yıllarında rastladığım o serin melteme ve rahatlatıcı ferahlığa yeniden rastlıyorum. Kendimi denizlere atıveresim, yıllarca sürecek deniz yolculuklarına çıkasım geliyor. Sünger avcılarının denizin dibindeki o yaşam mücadelesini iliklerime kadar hissediyorum. İskele alabanda diyen denizcilerle uzun yolculuklara çıkıyor, onlarlar beraber denize hayran oluyor, onlarla beraber denizin vahşiliğinden korkuyorum.
Gerçekten de Halikarnas Balıkçısı kadar denize hayran, onun kadar denize aşık ve bu aşkı kelimelere bu kadar iyi dökebilen bir yazar daha yoktur. . Denizcilerin yaşam mücadelesini, karadayken nasıl deniz diye yandıklarını çok güzel anlatır. Onun hevesi, aşkı, detaycılığı, uyandırdığı duyguları ve hayranlığı Yaşar Kemal’in doğaya olan hayranlığına benzetilebilir. Anlatış olarak da benzerdir. Sait Faik de denize hayrandır ama o daha çok kenardan izlemeyi ve balıkçıları sever
Cevat Şakir Kabaağaçlı sadece hikaye ve romancı değildir. Aynı zamanda dünya çapında büyük bir tarihçi ve düşünce adamıdır. Liseyi Robert Kolejinde tamamladıktan sonra Oxford Üniversitesi’nde tarih öğrenimi görmüştür. Azra ERHAT ve Sebahattin Eyüpoğlu ile beraber dünyada Mavi Anadoluculuk akımı düşüncesinin savunucusudurlar. Akım kısaca tüm medeniyetlerin Akdeniz’den yayıldığı düşüncesine dayanır.
Cevat Şakir Kabaağaçlı mitolojik söylenceleri anlattığı kitaplarında helen uygarlığını derinlemesine eleştirir. Helenlerin sahip çıktığı birçok şeyin aslında kaynağının Anadolu olduğunu, Helenlerin sanki bunlar daha önceden hiç yokmuş da kendileri keşfetmişler gibi sahip çıkmalarına karşı çıkar.
İlyada ve Odesya’nın kaynağını Gılgamış Destanı’na dayandırır. Helenlerin anadoluya göre çok geri olduklarını Anadolu da atlı gördüklerinde çok korktuklarını ve onu Tanrı sandıklarını, bu düşünceden de Yunan mitolojisinde yer alan Sentorların ortaya çıktığını söyler.
Ayrıca bilgi ve felsefenin kaynağının da Anadolu olduğunu söylerken haksız da sayılmaz. Nitekim felsefenin babası sayılan Thales milletli, tarihin babası Heredot Halikarnosuslu, Coğrafyanın babası Strabon Amasyalıdır. Tarihte bilinen ilk felsefe okulu Millet okuludur. Diogenes Sinoplu, Heraklotios Efeslidir.
Ayrıca bugün Bodrum’un dünya çapında bir yer olmasında Balıkçının yazılarının ve başlattığı mavi gezilerinin payı büyüktür. Yine Bodrum ve İzmir’deki palmiye ağaçları Balıkçının eserleridir.
Halikarnas Balıkçısı benim hem yazım tarzı olarak hem hissettirdikleri olarak beğendiğim bir yazardır. Düşüncelerine derinden saygı duyarım. Ülkemizde yeterince değer göremediğine inanıyorum. Nitekim arkeolojiye verdiğimiz değer buyken Balıkçıya da bir değer vermemiz beklenemez.
Herkese keyifli okumalar dilerim. Sevgilerimle…
··
1 +1'leme
·3.054 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.