zorba’yı altı yıl sonra ikinci okumam. okuma grubumuz ile uzunca ve hararetli bir konuşma ile incelendik.
ilk okumamdan aklımda kalan zorba’nın kadın düşkünlüğü ve patron’un değişimine sağladığı katkıydı. ikinci okumamda zorba’nın “dul” düşkünlüğü okurken yordu beni. yazarın hayatından birçok iz taşıyan bu ilk romanda din, dil, ırk ayrımı yapmadan önemli olanın iyi insan olmak olduğunu söyleyen zorba, yazarın katıldığı balkan savaşlarından sonra değişen fikirlerini bize sunuyor. kazancakis bir karakter yaratmada çok başarılı ve zorba her şeyi ile (iyi ve kötü) akıllardan çıkmayacak bir karakter.
çoğunlukla okuduğum ve dinlediğim yorumlarda zorba’nın yaşam nedir, yaşamın anlamı nedir, özgürlük nedir, iyi-kötü nedir’i irdelemesinden bahsediliyordu.
ben daha çok kadın okurların birçoğunun rahatsız olduğu kadın nedir, nasıldır kısmına değinmek istiyorum.
edebiyat çok güçlü bir silah, alet ya da her ne derseniz o. değişim gücünü elinde tutuyor. söylediğimiz sözlerin davranışımıza dönüştüğü, okuduğumuz gördüğümüz şeylerin bilinçaltımıza yerleştiği de bir gerçek. peki hal böyleyken bir yazarın “o dönem öyleydi” deyip kadın hakkında yazdıklarını eleştirmemek ne kadar doğru? bir yazar ki milliyetçiliğin öne çıktığı bir dönemde “hayır, önemli olan insan olmaktır.”deme gücünü kendinde buluyor da “kadın erkeğin bir alt kademesidir.” demeyi nasıl doğru bulabilir? ya da yarattığı karekter böyle biridir ama yaptığı ve söylediği şeyler de yanlıştı diye bir kez bile belirtmemesi nasıl doğru karşılanabilir? okurken ilk başlarda zorba’nın “kadın nedir?” fikirlerine ünlem koyuyordum ama sonra bıraktım çünkü belli ki sonu yoktu bunun.
yazar kazancakis çok yönlü bir yazar. hukuk okumuş felsefe okumuş. ama erkek olmayı bir kenara bırakamamış. sadece kazancakis için olan bir şey değil bu. mesela nietzsche de öyle. üstün insan kavramını ortaya koyabiliyor ama salome’dan karşılık bulamadığı için kadın düşmanı oluyor. bunu göz ardı edebilir miyiz sayın okuyucular? neden büyük düşünür olabilme gücünü bulan erkekler ya da kadınlar söz konusu cinsiyet ayrımı olunca doğru düşünmeyi beceremiyorlar? gerçi kadın düşünür olup erkekler böyle şöyle diye karalama yapan birini de bilmiyorum, bilen varsa söylerse sevinirim.
bana kalırsa önemli olan insan olmaktır demek için zorba’yı okumama gerek var mıydı, hayır. bunu 21. yüzyıl okuyucusu olarak söylüyorum, bundan sonra da gerek olacağını sanmıyorum.
·
400 Gösterim
1 Yorum
Yorum yapabilmeniz için giriş yapmanız gerekmektedir.