Puan vermedi·256 syf.····Okunma: 21 Ocak 2024 23:28 Öncelikle kitap hem akıcılığı hem de altı bilimle doldurulmuş kurgusu ile birçok yönden zamanının çok ötesinde bir yapıt olduğu anlaşılıyor. Hani fantastik kurgu ile bilimkurgu arasında çok ince bir çizgi vardır ya ve asıl o çizgiyi korumak tüm farkı yaratır. İşte Arthur C. Clarke bu ince çizgiyi çok iyi bir şekilde korumuş ve kitabı bitirdiğinizde "işte dibine kadar bilimkurgu" diyebileceğiniz bir doyuma ulaşıyorsunuz. Bu anlamda tüm bilimkurgu severleri tatmin edeceğine hiç şüphem yok.
Ayrıca kitap boyunca yazar sizi ütopya-distopya dilemmasında bırakıyor. Çünkü başlangıçta "cenetten bir parça" dedirtecek kadar güzel olan bu evren, sonlara doğru 'cehennem yanında ütopya kalır" dedirtecek bir evreye sizi getiriyor.
Kitap birçok dini,siyasi ve felsefi mesaj barındırıyor ama en dikkatimi çeken; günümüzde bile daha yeni yeni dillendirilmeye başlanan "insan evriminin son halkası olan fiziksel bedenden kurtulup enerjiye dönüşme" teorisinden, o yıllarda bahsetmesi hayli cesurca ve ileri görüşlü bir iş. Özellikle içinde barındırdığı dini ve siyasi mesajlar dönemine göre oldukça marjinal ve 'tehlikeli' düşünceler. Başlarda dinlerin -çoğunlukla semavi dinlerin- getirdiği sığ bakış açısından ve daha sonra politikanın manasızlığından ve ardından "entelektüel" kesimin tembelliğine, sorgulamayışına selam çakıyor. "Buna bile değinmiş kral" dediğim bir diğer nokta; kollektif bilinçdışı. Kollektif bilinçdışı psikolojinin babalarından Carl G. Jung tarafından ortaya atılmış ve literatürde çokça tartışılan bir fenomendir. Kitapta kollektif bilinçdışına aslında çok açık ve müthiş bir gönderme yapılmış.
Kitap hakkındaki tek olumsuz eleştirim; bana oldukça yabancı gelen bu kurgusal yaratıklar ve onların evreni biraz daha betimlenerek okuyucunun kafasında daha netlik sağlanabilirdi. Açıkçası "hükümdarlar ve onların gezegeni" hakkındaki betimleme çok az olduğu için çoğunlukla kendi hayal gücümle kafamda tasavvur etmeye çalıştım. Ben yazarın kafasında oluşturduğu kurguyu canlandırmayı daha çok isterdim ama maalesef yazarın aktardığı kadarıyla, sığ bir pencereden bakabildim. Tabi ki yazarın fizikçi olduğunu da göz ardı etmemek gerek. Bir Virginia Woolf betimlemesi beklemek de haksızlık olur.