Yakın tarih okumalarında önümüzdeki yıl Türkiye tarihine ağırlık vermeyi düşünüyorum. Bu yüzden Islahat ve Tanzimat fermanı ile beraber gelişen süreçte, Jön Türk hareketi, anayasal gelişmeler, İttihat ve Terakki cemiyeti, I. Cihan harbi, Kurtuluş savaşı Cumhuriyetin ilanı ve günümüze kadar gelen süreç...
Maurus Reinkowski, Osmanlı İmparatorluğu tarihçisi ve Basel Üniversitesi'nde İslam ve Ortadoğu Araştırmaları Profesörü olarak çalışıyor. 2021 yılında Almanca olarak basılan kitabı henüz yeni Türkçe'ye çevrildiği için hemen alıp okumak istedim. Bilmediğimiz bir tarih anlatımı yok. 1876'dan günümüze gelişen süreçleri kilometre taşlarına değinerek kısa kısa anlatıyor. Bir nevi "Kısa Türkiye Tarihi" bile diyebiliriz.
Ön plana çıkan konular var tabii ki. Mustafa Kemal'in kurduğu Cumhuriyet'in 1920'ler ve 1930'larda modernleşmeci bir diktatörlük olduğunu dile getiriyor. Alman araştırmacılar son yüzyıldır Anadolu'da bir çok keşif ve gezi yaptı. Bu yüzden Alman araştırmacılar Aleviler, Kürtler ve Ermeniler konusunda devletin baskı ve zulüm politikalarını ön plana çıkartıyorlar.
Cumhuriyeti kuran laik ve kemalist kadro ile dindar ve muhafazakar kesim arasında her zaman bir ayrışma olmuştur. Dünyaya bakış açıları, inançları, devlet ve din işlerindeki uygulamaları, kalkınma ve demokrasi modelleri hakkında farklı görüşleri ilk günden beri devam ediyor. Fakat belki de ayrılmadıkları tek konu Aleviler, Kürtler ve Ermeniler'e karşı olan bakış açılarıdır.
Atatürk'ü ve onun kurduğu Cumhuriyeti, ilk dönem politikalarını eleştiren Recep Tayyip Erdoğan'ın 2010 yılında sonra bir nevi Atatürkleştiğini söylüyor yazar. Nasıl ki Cumhuriyet kurulduğunda toplumu modernleştirmek için toplum mühendisliği yapıldıysa, aynı şeyi 2010 yılından beri muhalafeti baskılayarak ve toplumu İslamileştirmeye çalışarak Recep Tayyip Erdoğan yapıyor.
Son olarak kitabın son sayfasında önemli bir değerlendirme var: "Bir gün çok uzak olmayan bir zamanda, İslamcı muhafazakârlığın vaatleri Türkiye'deki toplumun büyük çoğunluğuna hiçbir şey ifade etmeyecek; Kemalistler'in egemen olduğu ve askeri koruyucu bir devlete geri dönüş de artık mümkün değildir. Bu nedenle Türkiye'de toplum ve siyaset, orta vadede kendilerini nasıl anlamak istedikleri konusunda bir uzlaşmaya varmalıdır."
·
267 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.