Spoiler içerir
Emile Zola, Fransız natüralizminin diğer ismiyle doğalcılığın en önemli ve ilk ürünlerini veren mihenk taşıdır ve özellikle işçi sınıfı yaşamını betimlediği eserleriyle bilinir. Zola, Fransız toplumu ve bireylerinin toplum, doğa ve çevre koşullarının etkisi altında şekillendiğini savunan bir edebiyat akımı olan naturalizmi benimsemiştir. 1885 yılında yayımlanmış olan Germinal, Zola’nın bu natüralist yaklaşımının zirveye ulaştığı önemli eserlerinden biridir. Roman, kömür madeninde çalışan işçilerinin yaşamını, onların karşılaştıkları zorlukları, toplumsal eşitsizliği ve sınıf mücadelesini merkezine alır. Zola'nın bu eserdeki amacı, yalnızca işçi sınıfında bulunan insanların fiziksel dert ve çilelerini değil, aynı zamanda psikolojik ve sosyal durumlarını derinlemesine ve ayrıntılı şekilde analiz etmiştir. Zola'nın, Germinal romanı aracılığıyla ortaya koyduğu toplumsal eleştirinin, yalnızca dönemin Fransa'sındaki gerçeklikleri değil, aynı zamanda evrensel değerleri de yansıttığı görülmektedir.
Romanın başkahramanı Cenup’lu Etienne Lantier 20-21 yaşlarında,esmer, ufak tefek ama demiryollarında makinist olarak çalışırken bir amiriyle kavga eder ve amirine tokat attığı için işinden kovulur ve iş bulmak umuduyla yollara düşer. Aç, susuz ve yorgun bir halde kuzey Fransa’daki Montsou maden bölgesine gelir. Burada, Maheu ailesiyle tanışır. Maheu ailesi, nesillerdir madende çalışan yoksul bir işçi ailesidir.Maheu ailesinden olan Bonnemart, 8 yaşında bile yokken Vareux’ta çalışmaya başlamış ve Etienne ile tanıştığı zaman 58 yaşında ak ve seyrek saçlı, beti benzi uçuk,kısa boylu, boynu kalın, uzun kollu ve köşeli elleri olan yaşlı bir madencidir.Bonemort’un oğlu Maheu’dur. Maheu’nun 7 tane çocuğu vardır.Çocukları;15 yaşında, narin, kızıl, kıvırcık saçlı, yeşil gözlü Catherin.21 yaşında sıska, titrek,seyrek sakallı, uzun yüzlü, sarı saçlı Zachaire. 11 yaşında zayıf, sıska Jeanlin. 9 yaşındaki çelimsiz ve kambur Alzire. İkiz gibi büyüyen sabahları anlaşamayıp gece sarılarak uyutan sarı saçlı Lenore ve Hendi.En küçük kardeşleri 3 aylık Estelle’dir. Bu aileden Maheu, Zacheire kızı Catherine ve Jeanlin hep beraber madene çalışmaya gider.Etienne madende Maheu ve Catherine ile karşılaşır. Ölen bir işçi yerine yeni bir çalışan ararlar ve işe ihtiyacı olan Etienne alınır. Madende iş bulmayı başaran Etienne, maden ocağındaki ağır çalışma koşullarına tanık olur. İşçilerin günde uzun saatler çalışmasına rağmen aldıkları ücretin yetersiz olduğunu, sağlıklarının bozulduğunu ve ailelerinin açlık sınırında yaşadığını görür. Zola, Montsou’daki madencilerin sefalet içinde yaşadığını, yetersiz beslenme, hastalık ve düşük ücretlerle mücadele ettiğini Naturalizmin gereği olarak detaylı betimlemelerle aktarır. İşçilerin kaldıkları evleri işletme ucuza mal eder evler o kadar kötü durumdadır ki soluk alınsa komşuları sesleri duyulur,işletme işçilere yardım olarak her ay aile başına 800 kilo kömür verir ama damarların üst ve yan duvarındaki kalıntılar olduğu için çok zor yanar ve her akşam ateşin üstünü külle örterler daha sonra kullanabilmek için. Yiyecek kıtlığı nedeniyle açlık tehlikesi her zaman kendini gösterir o kadar açlığa rağmen işçilerin çok çocuğu vardır ve son kalan paralarıyla bira içmeye giderler . Patronlar ve şirket yöneticileri, işçileri daha fazla sömürmek için yeni uygulamalar getirmektedir.İşçiler olabildiğince çalışıp vagon çıkarmak isterken madenin çökmemesi için yapılan payandalama işi göz ardı edilir. İşçiler canlarını önemseyip payandalamayı ihmal ederler. İşletme ile işçiler arasında tartışmalar çıkar.İşletme payandalamaya dikkat edilmediği için bir çöküntüyle işçilerin ölmesi sonucu eşlerine verilecek kumpanya maaşı ve tamir işlerinin pahalıya patlaması sonucu verilecek paranın derdine düşer.Sistemi değiştirip Payanda başı ücret verilmiştir vagon başı ücretleri kısılmıştır.İşçilerin ücretleri sürekli olarak düşürülmektedir ve düşük yevmiye vermenin başka bir yolunu bulmuştur işletme.Romanın sonraki bölümlerinde Etienne Catherine’ye ilgi duyar ve hoşlanır. 25 yaşında, uzun boylu, yüz kemikleri belli olan ve şiddete eğilimli olan ve bencil bir adam olan Chaval, Catherine ile birlikte olur. Chaval, Cahherine’i sahiplenici bir tavırla evinde zorla tutar ve Etienne’den uzak tutmaya çalışır. Eski kazmacılardan olan Rasseneur 3 yıl önce grev girişimiyle işten çıkan ve kendine bir meyhane açan ve zenginleşen biridir. Maheu Etienne’nin barınması için Rasseneur’un yanına getirir ve Etienne, Rasseneur’un yanında kalır.Suvarin Rasseneur’ un meyhanesinde kalır. Suvarin 30 yaşlarında,Rus göçmeni, ince uzun, arışın bir adamdır.Mala mülke, çıkarlarla, duygularla işi olmayan dünyaya konuk gibi gelmiş gibi betimlenir. Rasseneur, Etienne, Suvarin arasında işçilere karşı yapılan bu haksızlığa çözüm yolları konuşulur. Suvarin devrimci anarşist bir tavırdadır, her şeyi yakıp yıkıp yeryüzünün kanla yıkanıp, yangınla temizlenmesi gerektiğini savunur. Etienne bu anarşist fikire başta olumlu bakmaz bu anarşist tavır ona gösteriş gibi gelir.Çözüm olarak yasaların olması gerektiğine, kimsenin burnunu kanatmadan, dostça bir antlaşmayla olabileceğini savunur. Reformist çizgide ilerler.Bu sırada Etienne, sosyalizm ile ilgili ve işçi hakları üzerine kitaplar okumaya başlar ve fikirlerini geliştirir. İşçilerin haklarını savunmaları gerektiğini düşünür onları bilinçlendirmeye başlar.Etiennenin fikirleri ve konuşmaları halk tarafından sevilir.Etienne giyimine ve konuşmalarına daha dikkat eder. Etiennenin halk tarafından sevilmesi Rasseneur ile aralarında düşünce rekabetine döner.
Madencilerin ücretleri daha da düşürüldükçe Etienne, işçileri greve teşvik eder, sendikalaşmayı savunur ve işcilere grev için motivasyon sağlar. Başlangıçta işçiler greve katılmakta tereddüt etse de daha sonra patronların acımasız politikaları nedeniyle greve gitme kararı alırlar.Etienne, Karl Marx’ın fikirlerinden etkilenip işçileri örgütler.Madenciler, birlik olarak şirketi daha iyi çalışma koşulları sağlamaya zorlayabileceklerini düşünürler ve umutları yeşermeye başlar. Şirket yönetimi, greve karşı sert önlemler alarak açlık çeken işçiler üzerine baskı yapar ekonomik durgunluğu bahane edip işçilerin maaşları daha da düşürülür. Grev uzadıkça işçilerin durumu kötüleşir. Açlık ve sefalet derinleşir, pek çok aile dayanamayarak grevi bırakıp yeniden çalışmaya başlar. Maheu ailesi kararından dönmeyip grevi sürdürürler açlık olduğu için Maheu ailesi kızları olan Alzire hayata gözlerini yumar.Grevin ilerleyen günlerinde işçiler daha da radikalleşir ve burjuvazi yaşayanlara diş bilerler. Madenciler, patronların yaşadığı lüks hayatı gördükçe öfkelenir ve Montsou’daki zenginlerin evlerine saldırmaya başlar. İşçiler, maden kuyularına saldırarak üretimi durdurmaya çalışır.Patronlar ise hükümetten yardım isteyerek askeri birlikleri bölgeye çağırır. Askerler ve işçiler arasında çatışmalar çıkar, madenciler askerlere taş atar ve askerler de madençilerin üzerine ateş açar. Grev tam bir trajediyle sonuçlanır: İşçiler arasında ölenler ve ağır yaralananlar olur.Bu çatışma sırasında maheu da hayatını kaybetmiştir.Grevin başarısız olması Etienne’i derinden sarsar.Etienne Catherine ile grev yaptığı halde madene iner.Suvarin son hamlesini yaparak madeni sabote eder. Maden dinamitler sebebiyle patlar, madende göçme yaşanır. Madende Etienne, Catharine ve Chaval mahsur kalır.Uzun süre açlık ve havasızlık içinde beklerler. Catherine’nin abisi Zacharine bütün gücüyle kardeşini kurtarabilmek için dişini tırnağına takıp catharine’ye ulaşmaya çalışır ama bir gaz patlamasıyla Zacharine vücudu tanınmaz hale gelip, patlama sırasında başı uçmuştur. Chaval yemeğinin bir kısmını Catherine’ye verir ve sonrasında tacizde bulunur.Etienne, Chaval’ı öldürmek zorunda kalır.Çürümüş tahtaları yiyerek hayata tutunamaya çalışırlar ama Catherine açlık ve yorgunluk nedeniyle ölür. Günler sonra Etienne, hayatta kalmayı başarır ancak Catherine’nin ölümü onu fazlasıyla derinden sarsar.
Ancak romanın sonunda Etienne, madencilerin yenildiğini ve sistemin değişmediğini fark eder. Ancak mücadeleye devam etmek gerektiğine inanır.Madenciler, tekrar çalışmaya başlasa da toprak altında yeni tohumlar filizlenmektedir. Roman, madencilerin mücadelesinin ileride tekrar doğacağını simgeleyen umut dolu bir sahneyle sona erer.
·
358 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.