"SIRÇA KÖŞK"
"Niçin hep acı şeyler yazayım? Dostlar, yufka yürekli dostlar bundan hoşlanmıyorlar. ‘Hep kötü, sakat şeyleri mi göreceksin?’ diyorlar. ‘Hep açlardan, çıplaklardan, dertlilerden mi bahsedeceksin? Geceleri gazete satıp izmarit toplayan serseri çocuklardan; bir kaşık toprak, bir bakraç su için birbirlerini öldürenlerden; cezaevlerinde ruhları kemirile kemirile eriyip gidenlerden; doktor bulamayanlardan; hakkını alamayanlardan başka yazacak şeyler, iyi güzel şeyler kalmadı mı? Niçin yazılarındaki bütün insanların benzi soluk, yüreği kederli? Bu memlekette yüzü gülen, bahtiyar insan yok mu?"
Yazarın ölümünden sonra yayımlanan ve özellikle içerdiği toplumsal eleştirilerle dikkat çeken bir hikâye kitabıdır eser. Masal kisvesi altında gerçekleri anlatan, gücünü sadeliğinden ve samimiyetinden alan bir başyapıttır. Sabahattin Ali’nin topluma, bireye ve sisteme dair gözlemlerine eşlik ediyoruz.
13 öykü ve 4 masal bulunmaktadır. Kitapta hikâyelerin çoğu Anadolu topraklarında yaşanması mümkün olaylardan oluşuyor.
Yer alan öyküler, genellikle fantastik ve masalsı unsurlar barındırırken, arka planda dönemin siyasi ve sosyal sorunlarına keskin göndermeler yapar. Çünkü bu topraklarda ne kadar iyi insan yaşadıysa bir o kadar da kötü insan var olmuş.
Para hırsı, cahillik, liyakatsizlik, acımasızlık, bencillik, nankörlük vs... Sabahattin Ali tüm bunları kaleme almış hikâyelerde ve bizleri derin düşüncelere sevk ediyor. Sistemin çarpıklığını, eşitsizliği, sömürüyü ve iktidarın gücü elinde tutma çabasını da gözler önüne seriyor.
Bazı öykülerde bürokrasinin absürtlüğü ve halk üzerindeki tahakkümü hicvedilirken, bazılarında aydınların çaresizliği ve suskunluğu eleştirilir. Kimi öykülerde ise umut, direniş ve dayanışma gibi temalar ön plana çıkarılır. Sabahattin Ali, farklı karakterler ve olay örgüsü üzerinden dönemin çeşitli kesimlerinin yaşadığı sorunlara ve duygulara ışık tutar.
Sırça Köşk, bir dönemin yasaklı kitaplarından.
Bu kadar mı sevmiyoruz gerçeğin anlatılmasını?
Bu kadar rahatsız eden ne insanı?
Gerçekle yüzleşememek neden?
İfade etmeyince, anlatmayınca geçip gidecek mi öylece?
Kamyon: Emekçilerin zorlu yaşam koşullarını ve sömürüsünü alegorik bir dille anlatır.
Bir Orman Hikâyesi: Baskıcı bir rejim altında yaşayan halkın korku ve suskunluğunu hayvanlar üzerinden metaforik olarak ele alır.
Fil Hamdi: Aydınların iktidar karşısındaki çaresizliğini ve eleştirel düşüncenin bastırılmasını hicveder.
Ayran: Yoksulluk ve çaresizlik içinde kıvranan halkın küçük umutlarını ve hayal kırıklıklarını dokunaklı bir şekilde anlatır.
Açlık: Toplumda en alt seviyede yaşayan insanların çaresizliğini işler. Açlık, yalnızca fiziki değil, aynı zamanda ruhsal bir yokluktur.
Devlet Kuşu: Talih kuşu gibi görünen şeylerin bazen bireyin felaketi olabileceğine dair ironik bir yorum sunar.
Bir Firar: İnsan doğasındaki özgürlük arayışı ve sistemin bu arzuyu bastırma biçimleri anlatılır.
Portakal” hikâyesi, bu kadar kolay mı insanın ekmeğiyle oynamak, diye sorgulatıyor.
Katil Osman: Toplumsal dayatmaların, etiketlemelerin insanı o şekle girmeye mecbur bırakmasının hikâyesi.
Kurtla Kuzu: Utancın, gururun hikâyesi. En içimizden, en toplumsal-siyasi kokuşmuşluğumuzu anlatan. Günümüzden pek de farklı olmayan, gazetecilerin yaşadığı can sıkıcı muamaleler.
"Sırça Köşk" yalnızca bir masal değil, bir metafordur. Hikâyede, halktan kopuk yaşayan entelektüel kesim, camdan yapılmış ve dışarıya kapalı bir köşkte yaşar. Köşk camdandır çünkü her şeyin görüldüğünü, şeffaf olduğunu sanırlar; oysa dış dünyaya kapalıdırlar. Sabahattin Ali burada, halktan uzaklaşan, kendi dünyalarında yaşayan aydınları eleştirir. Hikâye, sonunda halkın uyanışı ve bu köşkü yıkmasıyla son bulur. Bu yıkım bir devrim değil; halkın kendi varlığını ve gücünü fark etmesiyle gerçekleşen bir dönüşümdür.
Kitapla Kalın.
·
7 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.