Spoiler içerir!
Hiç bitmesin istedim. İyi ki yazar olmuş ve iyi ki bu kitabı yazmışsın Steinbeck. Akşama kadar kitabın güzelliğini ve yazarın yeteneğini övebilirim. Gazap Üzümleri ve Fareler ve İnsanları da çok beğenmiştim. Steinbeck'in diğer kitaplarını da okumak kaçınılmaz oldu artık.
Yazar olayları böylesine derin ve karakterleri böylesine gerçekçi işlemekle büyük ustalık sergilemiş. Benim için, kitapta her karakter bir yerlerde yaşıyor şu anda.
Kitapta karakterler arasındaki zıtlıklar ön plana çıkıyor. Bu zıtlıklardan iyi ve kötü en dikkat çekici olanı. Adam iyi iken Charles kötü; Aron iyi iken Caleb kötü ve yine Adam iyi iken Cathy kötü. Özellikle okumam sırasında Cathy'nin yaptığı kötülüklerin sınırını ve kurduğu planlarda bir sonraki hamlesini fazlasıyla merak ettim. Her bir hamlesinde de, bu kadarını da yapmış olamazsın, demekten kendimi alamadım. Gerçekten de kötülüğün saf haliydin Cathy!
Samuel'in o sıcacık ailesine de değinmeden olmaz. Bu sıcak aileyi de çok sevdim. Samuel, eşi ve çocukları görünüş ve karakter bakımından aklımda çok net canlandılar. Karakterlerin her biri için dış görünüş ve kişilik özelliği belirlemek ve bunu okurun zihninde apaçık canlandırmak yazarın üstün yeteneğini de gözler önüne seriyor.
Son olarak, tamamı çok etkileyici olan romanın beni en çok etkileyen kısmına değinmek istiyorum. Hamilton kardeşlerden her biri kendi hayatına yön verebilmiş iken Tom'un adeta akan bir nehirde debelenmesi çok dokunaklıydı. Tom'un bir de ablasının zehirlenmesi olayında kendini suçlaması onu çıkmaz bir bunalıma sürükledi ve ardından tüm bu sebepler hayatına son vermeye itti onu. Bu kısmı okuduğumda kitabı kapatıp biraz düşünmekten kendimi alamadım.
Kesinlikle okumalısınız. İyi okumalar