Mümkünse, varsa böyle bir hakkım ve tabi cennetliklerdensem eğer #dostoyevski olsun benim ordaki sırdaşım
Yıllardır okur, anlamaya çalışırım; dünyayı, insanı ve de yazanı!
Hiçbir okuma böyle sarsmaz ve bu kadar da kendime getirmez beni.
Çağının ötesinde, hatta hayatın çok ötesinde, başka bir evrenden gelmiş gibi bir adam #dostoyevski
O’nu anlamak mı? Bilmem…
Ne kadarını anlıyorum yazdıklarının ya da kendisini ne kadar anlıyorum bilmiyorum ama ben onu okurken “o” oluveriyorum. Bunun tarifi yok ve bu duyguyu hataya düşmeden, eksiksiz izah edebileceğim kelimelerim de yok.
#budala okuması kadar tesiri de üzerimde uzun sürecek bir kitap oldu.
Evvela şunu söylemek isterim
#madambovary ‘i, #kamelyalıkadın ‘ı, #puşkin ‘i ve hikayesini hatta şiirlerini, #tolstoy ‘u, #napolyon ‘u ve #gogol ‘u (hatırlamadığım başka başka isimleri de) tanımıyorsanız, kitaptan ve yazarın yaptığı atıflardan çok bir şey anlaşılmayacaktır ve çok keyif de alınmayacaktır bu kitaptan. Neyseki biliyoruz biraz, çok az bir şeyler
Ve tabi haddimizi de…
Zira Budala’yı giriş-gelişme-sonuç üçlüsü ile dahi anlatabileceğimden emin değilim.
Özetleyecek olursam; yazar yine tüm kitaplarında (benim okuduklarım) olduğu gibi birbirine zıt onlarca karakter üzerinden dini inançlardan, erdemlere, siyasetten ekonomiye, aşktan dostluğa, mevkilerden mesleklere, aileden komşulara kadar yüzlerce konuyu müthiş bir sosyolog yeteneği ile insanların ve olayların psikiyatrik tahlillerini öyle ince, her bir cümleyi atomlarına bölseniz altından başka bir mana çıkacak kadar öyle derin yapıyor ki gelmiş geçmiş en büyük yazar tanımı bu adam için çok basit. Yazar olmaktan öte…Bir insan aynı anda ne kadar çok şey olabilirse o kadar çok bir şey #dostoyevski
Kitaba adını veren ve kitaptaki diğer herkese göre tam bir Budala olan sevgili Prens Mışkin tüm saflığı ile okura; ben miyim Budala yoksa siz mi sorusuna diyalogları ve olaylara karşı tutumu ile şahane cevaplar veriyor.
Nasıl ki saf kötülük varsa saf iyilikte vardır ve bu çoğuna göre budalalıktır.
Bir kez daha okunmak üzere rafa kaldırdığım kitabımı anlamak ve gerçek bir okuma yapmak için, sarsılmak, silkelenmek için okumak isteyenlere selam olsun