Canavar Hayranların İkilemi ~ Claire Dederer
Sanatçının yaptıkları kötüyse, eserini sevmeye devam edebilir miyim?”
Merhaba sevgili kitapseverler; yazar, hayranlıkla izlediğimiz, dinlediğimiz, okuduğumuz ama zamanla “canavar”a dönüşen Woody Allen, Roman Polanski, Picasso, Maichael Jackson gibi sanatçıları masaya yatırıyor ve bir soru bırakıyor ortaya:
Sanatı sanatçıdan ayırabilir miyiz?
Dederer’in yanıtıysa o kadar basit değil. Kitap, bu soruyu kişisel deneyimlerle, bol parantezli cümlelerle ve yer yer özür dileyen bir anlatıyla tartışıyor. Ama derinleşemiyor. Düşünsel anlamda cesur bir alana giriyor ama konforlu düşünce alıştırmalarının dışına pek çıkamıyor. Okura sürekli şöyle sesleniyor:
“Hem empati kur, hem mesafeni koru.” Bana göre kendi içinde ikna edici bir pusula sunamıyor.
Ben bu sorunun cevabını yıllar önce verdim aslında.
Ferdinand Céline okudum. Gecenin Sonuna Yolculuk beni yere serdi. Taksitle Ölüm bir edebi meydan okumaydı.
Ama adam antisemit. Şimdi, ne yapayım? Kitaplarını kitaplığımdan mı çıkarayım? Okuduklarımı inkâr mı edeyim? Ben Maichael Jackson da dinliyorum. Yoksa siz Maichael Jackson’ı dinlemeyi mi bıraktınız?
Dederer, daha çok erkek sanatçıları merkeze alıyor. Peki ya canavar kadınlar?
Sanat tarihinin “kusurlu kadınları” neden bu kitapta yüzeysel geçiliyor? Kadınlar hiç mi suç işlemedi?
Yazar, bu alanlara pek girmiyor — ve bu eksiklik kitap boyunca hissediliyor.
Bence en çok da şu mesele havada kalıyor:
Yalnızca sanatçı mı suçlu? Yoksa ben de onun eserini tüketerek bu suça ortak oluyor muyum?
İzleyici ya da okur da bir ahlaki fail olabilir. Mesele yalnızca sanatçının suçu değil; izleyenin suskunluğu, seçici körlüğü, tüketim arzusu da bu suça dâhil mi? Ne dersiniz?
Yazar okuyucuya sürekli “Ben şimdi ne yapmalıyım?” sorusunu sorduruyor. Oysa mesele bu değil.
Mesele ; onu tüketirken kendime ne anlatıyorum? Hangi bahaneyle devam ediyorum?
Canavar bazen yalnızca sahnede değil; seyircinin sessizliğinde de saklanıyor olabilir. Bu kitap beni etkilemedi çünkü ikileme düşüremedi.
Herkese keyifli okumalar, sevgiyle
·
120 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.