Montaigne’in Denemeler kitabı yaklaşık 400 yıl önce yazılmış olmasına rağmen, bugün hâlâ neredeyse her konuda bize ışık tutabiliyor. Bu, yalnızca onun keskin gözlem yeteneğini değil; aynı zamanda insan doğasına dair evrensel ve zamansız bir kavrayışı da ortaya koyuyor.
Kitapta Montaigne, yalnızca kendi fikirlerini paylaşmakla kalmıyor; dönemin ve geçmişin büyük filozoflarına da sıkça atıfta bulunuyor. Ancak bunu bir ezberin ya da otoriteye boyun eğmenin ötesinde, eleştirel bir süzgeçle yapıyor. Bazı görüşleri onaylarken, bazılarına neden katılmadığını açıklıkla ortaya koyuyor. Okura da düşünsel bir özgürlük alanı bırakıyor.
Denemeler’in en etkileyici yanı, bu kitabın bir “yaşı” olmaması. Her yıl, hatta her dönem tekrar okunması gereken bir eser. Çünkü kişi, her okuyuşunda kendi hayatındaki değişimle birlikte yeni anlamlar, farklı doğrular ve özgün çıkarımlar yakalayabiliyor.
Eğer bir başucu kitabı seçilecekse, bu kitap kesinlikle benim için “Denemeler”. Montaigne, bu eseri yalnızca kendini anlatmak için değil, insanlara bir miras bırakmak, düşünce yoluyla fayda sağlamak amacıyla kaleme alıyor. Bu yönüyle de sadece bir kitap değil, yaşayan bir sohbet gibi!
Ve…. bonus bir detay: Montaigne, bir bölümde Türk ordusunun disiplinine hayranlıkla değiniyor. Aradan yüzyıllar geçmesine rağmen bu atıf, insana hem gurur veriyor hem de düşündürüyor.
DenemelerMontaigne