Erasmus’un Deliliğe Övgü’sü, ilk bakışta ironik ve eğlenceli bir metin gibi görünse de, satır aralarında insan doğasına, toplum yapısına ve özellikle de dinî ve siyasal kurumlara yönelik keskin bir eleştiri barındırıyor. Kitap, Delilik adlı bir figürün ağzından yazılmış; bu anlatım biçimi, Erasmus’a hem kendini koruma hem de gerçeği daha çıplak anlatma fırsatı sunmuş.
Benim için bu kitap, sadece bir Rönesans hicvi değil; aynı zamanda çağlar üstü bir aynadır. Delilik, yalnızca çılgınlık değil, toplumsal uzlaşılarla örtülmüş sahte akıldır aslında. Erasmus’un eleştirdiği skolastik din adamları, yüzeysel bilgeler, çıkarcı tüccarlar ve dalkavuk yöneticiler bugün hâlâ aramızda kılıkları, unvanları ve söylemleri değişmiş olsa da.
Kitabı okurken sık sık güldüm; ama o gülüşlerde, içimde bir tür burukluk vardı. Çünkü Delilik ne kadar abartılı konuşursa konuşsun, söyledikleri giderek daha tanıdık hâle geliyor. Sanki Erasmus bize değil, tam da bugünün insanına yazmış.
En etkileyici yanı şu: Erasmus, bilgelik ile delilik arasındaki çizgiyi bulanıklaştırarak, bizi kendimizle yüzleştiriyor. Gerçek deliler kim? Gerçek akıllılar kim? Ve asıl soru: Hangisi daha mutlu?
·
44 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.