Roman, Santiago adlı bir çobanın "Kişisel Menkıbesi"ne ulaşmak için Mısır piramitlerinin yakınında bulunan gizli bir hazineyi arama ve kendini keşfetme yolculuğunu anlatır. Kitaba göre "Kişisel Menkıbe" insanın kendi kaderini gerçekleştirmesi, kendini tatmin edecek yaşamı elde etmesi demektir ve her insanın kendi Kişisel Menkıbesi vardır. Kitapta simya Kişisel Menkıbenin metaforu olarak kullanılır çünkü simyanın hedefi değersiz madenleri altına dönüştürmektir ve kişinin kendi Kişisel Menkıbesine ulaşmasını da buna benzetir. Bu insanın yeryüzündeki özel görevidir ve bu hazineyi ancak bu yolculuğa çıkmaya cesaret edenler keşfedebilirler. Coelho insanın bu yolculuğa çıkmasının önemini ve yolculuğu nasıl yaşaması gerektiğini anlatır.
Çoban yolculuk boyunca karşılaştığı bütün işaretleri yorumlayarak ilerler. Dünyanın farklı yüzlerini görür. Kral, hırsız, Simyacı gibi heyecan verici birçok insanla tanışır. Rüzgarın sesini, çölün dilini, kuşların işaretlerini anlamaya başlar. Yaşadığı zorlukların anlamını çözmeye çalışır. Çünkü bunlar Kişisel Menkıbesini nasıl gerçekleştirmesi gerektiğini anlatır. Kitap bize de kendi hayatımızdaki işaretleri okumamız gerektiğini; gittiğimiz yerlerin, tanıştığımız insanların, karşılaştığımız zorlukların hepsinin bir anlamı olduğunu, evrenin herkesin anlayacağı bir dilde var olduğunu anlatır. Bu bana Steve Jobs'ın 2005'te Stanford Üniversitesi mezuniyet töreninde yaptığı konuşmayı hatırlattı. Konuşmasının konusu "noktaları birleştirmek"ti. Üniversitede pratik hayatına hiçbir katkısı olmayan kaligrafi dersi almanın 10 yıl sonra Mac'in typo'sunu geliştirmek için işe yaradığını, kendi şirketi Apple'dan kovulması sayesinde PIXAR'ı kurduğunu ve Apple'ı bu şekilde tekrar satın aldığını anlatır. Geriye dönüp baktığında yaşadığı her şeyin bir anlamı olduğunu ve gençlere de ancak geriye dönüp baktıklarında noktaları birleştireceklerini anlatır. Coelho da, Jobs da hayatın görünmez bir dille bizle konuştuğunu söylerler. Bu bağlamda aklıma gelen tek soru şu: Gelecekte geriye dönüp baktığımda, her şeyin neden yaşandığını ve nasıl birbirini tamamladığını anlayabilecek miyim?