"Benim kim olduğumu hatırla, diyorlar.
Nerede bulunduğumu hatırla, bana yapılanları hatırla.
Nerede öldürüldüğümü, nereye gömüldüğümü hatırla."
Latin Amerikalı yazar Nona Fernandez'in Bilinmeyen Boyut isimli bu eseri, Şili'nin yakın tarihine ışık tutuyor. 70'li ve 80'li yılların siyasi yapısının ülkeye verdiği acı kayıpların hikayesi...
Hikaye, 1984 yılında pos bıyıklı bir emniyet mensubunun, bir gazeteciye "Ben işkence yaptım." itirafı ile başlıyor. Yazarımız, bu anılar zincirinde geçmişe dönüyor ve yaşanılanları tek tek kaleme alıyor. 11 Eylül 1973 yılında sosyalist Başkan Salvador Allende devrilir ve yerine General Pinochet iktidara gelir, askeri bir Şili darbesi yaşanır ve bir diktatörlük rejimi kurulur. Bu rejimde sosyalist hareketteki herkes teker teker tabiri caizse avlanmaya başlar. İnsanlar kaybolmaya başlar, izleri bulunamaz. Orta Öğrenim kurumlarında öğrencilerin Penguen Devrimi sırasında da genç öğrenciler toplanmaya başlar, onların da izleri kaybolur. Cumartesi günleri anneler protestolara başlar. Kayıplar, işkenceler, ölümler, acılar... Ve bir gün emniyet mensubu Andres Antonio Valenzuela Morales, içinde yaşattığı sırları daha fazla tutup devam etmek istemez ve gizlice gazeteye giderek tüm yaşananları ifşalar ve yurtdışına kaçırılır. Bu ifşalar sayesinde yıllar sonra kayıplara ne olduğu, işkenceler, sorgulamalar gün yüzüne çıkar. İnsanların özgürlüğünün sınırlarının çizildiği, korkutulduğu, caydırıldığı bir dönem Pinochet dönemi. Uygarlığın gerilediği, hükümetin 'Ali kıran baş kesen' kesildiği lanet bir zaman...
80 döneminin Şili yankısını okumak isterseniz, gerçeğin temelli olduğu ve arada yazarın hayal dünyasının süslediği bu kitabı değerlendirebilirsiniz. Roza Hakmen'in İspanyolca'dan tercüme ile dilimize kazandırmış olduğu Bilinmeyen Boyut, bilinen ama söylenemeyen geçmişin yaralarına parmak basıyor.
"Chevrolet'ler dönemiydi, bıyıklı ve kara gözlüklü adamlar dönemiydi de aynı zamanda."
"
Yürüyüş ve gösteriler dönemiydi... Şaşırtıcı manşetler dönemiydi. Suikastlar, kaçırmalar, operasyonlar, cinayetler, dalavereler, davalar, ihbarlar dönemiydi. Hayaletler dönemiydi de aynı zamanda. Ben işkence yaptım manşetiyle uçuk mavi bir ekte tanıklığını sunan bıyıklı iblisler dönemiydi. Karanlık odalar ve sıçanlarla birlikte hapsedilmiş kadınlar dönemiydi. Gecelerce rüyalara giren karanlık odalar ve sıçanlar. Duvarlara sprey boyayla yazılar yazıp teksir makinesiyle çoğalttığımız bildirileri sokaklarda dağıtma dönemiydi. "
·
47 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.