Bu, karamsar bir eserdir. Zira toplumsal baskı, en dürüst eleştiriyi bile "müstehcen" olarak yaftalamaya cüret ediyor. Asi Kalpler diğer adıyla Adsız Sansız Bir Jude (Jude the Obscure), yalnızca bir aşk hikayesi değil, aynı zamanda sıkışmış bir varoluşun, hatta var olamayışın öyküsüdür. Romanın ana karakteri olan taş ustası Jude Fawley, yoksulluk içinde büyümüş, fakat ruhunu antik dillerle ve bilgi aşkıyla besleyen bir gençtir. Onun tek arzusu, Christminster (Oxford'u model alan şehir) denilen o ulaşılmaz aydınlanma kalesinde âlim olmaktı. Ne var ki, doğuştan gelen düşük sosyal statüsü ve üniversite yetkililerinin kayıtsızlığı yüzünden hayalleri suya düşer. Bu roman, hakkaniyetli bir eğitim sisteminin, liyakate değil, yalnızca sınıfa ve doğum ayrıcalığına nasıl bir kale gibi kapandığını gözler önüne serer. Jude'un trajedisi, yetenek eksikliğinden değil, bir sosyal düzenin değişime karşı gösterdiği amansız dirençten kaynaklanır.
Jude’un kaderi, entelektüel düşlerinin kırılmasıyla kalmaz; iki kadın arasındaki çileli ilişkilerle de mühürlenir. Jude'u bir tuzağa düşürerek evliliğe zorlayan, bedensel hazlara düşkün Arabella Donn, onun yüksek hedeflerine ulaşmasındaki ilk büyük engel olur. Ardından hayatına giren kuzini Sue Bridehead, tam tersine, özgür ruhlu, entelektüel ve "Yeni Kadın" figürünün tüm asi özelliklerini taşır; kiliseye ve geleneksel evlilik kurumuna karşı çıkar. Jude ve Sue, resmi nikâhın dayattığı yasal prangalardan kaçınarak, yalnızca gerçek sevgiye dayalı, "doğal" bir birliktelik kurmaya çalışırlar. Ancak bu samimi ve cüretkâr kararları, dönemin riyakâr ahlak anlayışını temsil eden toplumun ve kilisenin öfkesini üzerlerine çeker. Onların bu isyankâr denemesi, çevrelerindeki her kasaba ve yerleşim yerinde dışlanmaya, işsizliğe ve sefalete yol açar.
Romanın dramasındaki doruk noktasına, evlatlık oğulları Küçük Baba Zaman'ın, yoksulluk ve toplumsal baskının doğurduğu umutsuzlukla küçük kardeşlerini öldürüp intihar etmesiyle ulaşılır. Bu dehşet verici olay, toplumun kurumsal gaddarlığının masumiyete ne denli ölümcül bir darbe vurduğunun kanıtıdır. Bu yıkımın ardından, Sue'nun bir zamanlar reddettiği dini dogmaya teslim olması, kendini cezalandırmak adına sevgisiz bir evliliğe dönmesi, bireysel iradenin, toplumsal zorbalık karşısında nasıl ezildiğini gösteren en acı tablodur. Jude ise, hem aşkta hem de bilimde tutkularının kursağında kalmasıyla, henüz genç yaşında, hayallerinin şehri Christminster’da, yalnız ve kırık bir ruhla hayata veda eder. Asi Kalpler, arzuların ve liyakatin, katı toplumsal kuralların ve kaderin despotizminin kurbanı olduğu, zamansız bir trajedidir. Roman, modern insanın çaresizliğini ve kurumların adaletsizliğini yansıtan bir ayna işlevi görmektedir.
·
43 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.