Gokhan Unverdi
@gokhanbsg
IT
YL
Bodrum
Nazilli, 18 Nisan 1982
448 okur puanı
Şubat 2021 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Reklam
Hikaye, 17 yy.'ın ikinci yarısında, 56 topu, çift güvertesi ve 247 mürettebatıyla, Osmanlı'nın denizlerdeki hakimiyetini muhkem kılmaya hizmet eden bir kalyonda geçiyor. Kullanılan dil, mekan ve zamana olabildiğince uygun. Yani, her İhsan Oktay Anar kitabında olduğu gibi yine eski türkçe ifadeler ve bu hikaye özelinde de denizcilik terimleri (hisa etmek, salya etmek, istinga vb) romanda okuru çok sıkmayacak şekilde aralara serpiştirilmiş durumda ki zaten yazarın kitaplarını nevi şahsına münhasır kılan yegane ayırt edici özellik bu olmakla birlikte, okumadan alınan zevki kamçılayan bir tarafı da var.
Savaş gemisinin mürettebatındaki bazı kişilere ilaveten hikayenin ana karakterleri dinler tarihindeki bir takım semboller üzerine kurulu. Karakterlerin isimleri açık bir ipucu olsa da kimin kim olduğu romandaki diyaloglar ve metaforlarda gizli. Bu karakterlerin kalyonda farklı görevlerde yer alması okuru yanıltmamalı. Onlar denizci donuna bürünmüş ama bilindik figürler. Kitabın henüz başlarındaki, Diyavol paşanın kaptan kamarasının anlatıldığı bölümde geçen tavus kuşu desenli kilimi bile keskin bir bakışa sahip olan okurlara çok şey anlatabilir. Kullandığı sembolizm bakımından kitabı, aynı yazarın Yedinci Gün'üne benzetebiliriz.
Romanın üstteki dokusu, biçemi ve karakterlerinden sonra illa ki izleğinden de bahsetmek gerekir ki bu belki en değerli kısım. İhsan Oktay Anar'ın çoğu kitabında ana temaya hizmet eden bölümleri yeri geldikçe satıraralarında açık bir şekilde okursunuz ve ancak noktaları birleştirdiğinizde romanın, ayakları yere basan bir fikre, kendini er ya da geç getirdiğini bilirsiniz. Mantık hatası yok denecek kadar azdır. Varsa da yazar bunları ustalıkla kapatmasını bilir. Muğlaklık, bazı bazı çelişki, yer yer de peşi sıra tezat ifadeler yazarın okura sunduğu
Ege'nin ortasında, adı Karınca ama yükü dünyalar kadar ağır bir adada başlar her şey. Yaşar Kemal’in Bir Ada Hikâyesi dörtlemesi, 1923 mübadelesiyle boşalmış, ruhunu yitirmiş bir kara parçasının yeniden hayata tutunma çabasıdır. Resmî tarihin rakamlar arasına gizlediği o büyük trajediyi, yazar bize insan yüzleriyle, sızlayan vicdanlarla ve "yok oluşun içinden yükselen yaşam" metaforuyla anlatır. Savaşın, sürgünün ve parçalanmış kimliklerin gölgesinde, her biri bir başka fırtınadan kopup gelmiş insanların ortak kederde buluşma serüvenidir bu.
Hikâyenin kalbinde iki "antikahraman" durur: Savaşın kirinden arınmak için adaya sığınan Poyraz Musa ve vatanından kopmamak için saklanan Rum balıkçı Vasili. Vasili, adaya ilk ayak basanı öldürmeye yeminlidir; ancak o eski öfke, fırtınalı bir gecede yerini hayata ve sarsılmaz bir dostluğa bırakır. Bu iki yaralı ruhun karşılaşması, "öteki" ile barışmanın ve tarihsel düşmanlıklardan bireysel kardeşliğe uzanan o ince ama dirençli yolun ilk ilmeğidir.
Zamanla ada, adeta bir Nuh'un Gemisi’ne dönüşür; Kafkasya’dan Girit’e, Mezopotamya’dan Balkanlar’a kadar savrulan her renkten insan burada toplanır. Bu heterojen topluluk, sadece bedensel yaralarını değil, savaşların ve değiş-tokuşun yarattığı o derin ruhsal çöküntüleri de birbirlerine geçmişlerini anlatarak ve kolektif bir dayanışma kurarak iyileştirmeye çalışır.
Dörtleme boyunca savaşın yıkıcılığına karşı "yaşamın aydınlığı" ve barışın estetiği bir nakarat gibi yükselir. Yezidi kırımlarının kan kırmızısı akıttığı Fırat’tan, denizin karıncanın su içebileceği kadar durgunlaştığı o dinginlik idealine doğru zorlu bir yolculuktur bu. Yaşar Kemal, insanlığın mayasının umut olduğunu hatırlatırken; toprağın, denizin ve insanın doğayla kurduğu o kadim bağı, modern bir Homeros gibi eşsiz bir
