Əsəri oxumağa başlayan zaman,baş qəhrəmanın anasının ölümünə görə kədər hiss etməməsi mənə əvvəlcə qəribə gəldi. Lakin əsəri oxuduqca anladım ki, o, hissləri ilə yaşayan biri deyil. O, hadisələrə emosional reaksiya verməkdənsə, sadəcə mövcud vəziyyəti qəbul edən bir insandır.
Onun törətdiyi qətl isə məni xüsusilə təəccübləndirdi. Çünki indiyə qədərki davranışları belə bir addımı atacağını düşündürmürdü. Bu hadisə daha çox ani bir impulsun, ətraf mühitin və anın təsirinin nəticəsi kimi görünür. Baş qəhrəman nə nifrətdən, nə də məqsədli bir şərdən doğan cinayət törədir sadəcə “belə oldu”.
Həbsxanadakı həyatın təsviri isə məncə, olduqca təsirli verilib. Onun azadlıqdan məhrum olması belə daxili dünyasında kəskin bir dəyişiklik yaratmır. O, həbsxanada da eyni dərəcədə sakit, eyni dərəcədə laqeyd və reallıqla barışmış vəziyyətdə qalır. Bu da onun xarakterinin dəyişməzliyini göstərir.
Məhkəmə səhnələrinə gəldikdə isə, burada əsərin əsas mesajı açıq şəkildə ortaya çıxır. Baş qəhrəman törətdiyi qətldən daha çox, cəmiyyətin gözlədiyi kimi davranmamağına görə mühakimə olunur. Anasının dəfnində ağlamaması, dini inanclara laqeydliyi, emosional reaksiyalar göstərməməsi onun əleyhinə sübut kimi təqdim edilir. Bu məqamda əsərin niyə “Yad” adlandırıldığını daha aydın dərk etdim.O, cəmiyyətə yad olduğu üçün günahkardır. Məncə,baş qəhrəman nə pisdir, nə də yaxşı.O, sadəcə səmimidir. Hiss etmədiyi bir şeyi saxtalaşdırmır, cəmiyyətin qəbul edəcəyi maskanı taxmır. Onun problemi vicdansız olması yox, “normal” görünmək üçün yalan danışmamasıdır. Məhz bu dürüstlük onu cəmiyyətin gözündə təhlükəli edir.
Nəticə olaraq, belə başa düşdüm ki,bəzən insanı məhv edən onun etdiyi əməllər deyil, cəmiyyətin qoyduğu yazılmamış qaydalara uyğun gəlməməsidir. “Yad” fərqli olana qarşı dözümsüz bir cəmiyyətin güzgüsüdür.
Yabancı
Albert Camus
Yabancı
Albert Camus
·
19 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.