Ontolojik Bir Çatlakta Vals ve Varlığın Sabıkası;
Slavoj Žižek, Hiçten Az ile modern düşüncenin üzerine oturduğu o sağlam zeminleri sarsmakla kalmıyor, zeminin altındaki o dipsiz uçurumu evimiz gibi benimsememizi teklif ediyor. Kitap, Hegel’in diyalektiğini Lacancı psikanalizin divanına yatırarak, evrenin bir "doluluk" değil, bir "eksiklik" üzerine kurulu olduğunu ilan ediyor. Žižek’e göre varlık, tamlığa ulaşmış bir bütünlük değil; kendi içinde bir türlü kapanmayan, sürekli sızdıran bir yaranın, bir çatlağın etrafındaki dolanımdır. Bu "hiçten az" olan boşluk, her türlü yaratıcılığın, arzunun ve devrimin yegâne yakıtıdır.
Kitabın lirik derinliği, insanın kendi trajedisini bir zafer nişanı gibi taşımasında gizli. Žižek, ideolojinin bizi sadece kandırmadığını, aynı zamanda o dayanılmaz "Gerçek" ile aramıza şefkatli bir perde çektiğini savunur. Bizler, o perdenin ardındaki boşluktan korktuğumuz için fantezilere tutunuruz; oysa özgürlük tam da o perdenin yırtıldığı, fantezinin çöktüğü ve elimizde koca bir "hiçliğin" kaldığı o tekinsiz anda başlar. Bu anlamda kitap, okuru kendi içsel çölüyle barıştırmaya çalışan bir rehber gibidir.
Felsefi bir meydan okuma olan bu eser, "Mutlak Bilgi"nin her şeyi bilmek değil, "neyi asla bilemeyeceğimizi" kavramak olduğunu fısıldar. Hegelci tözün öznelleşmesi, insanın kendi noksanlığını evrenin noksanlığıyla eşleştirmesidir. Bizler evrenin dışındaki gözlemciler değiliz; evrenin kendi kendisini tam olarak kavrayamadığı o kör noktalarız. Bu lirik ama sert farkındalık, bireyi hem önemsizleştirir hem de onu kozmik bir dramın tek gerçek aktörü haline getirir.
Žižek’in üslubu, bu ağır teorik yükü zekice espriler ve popüler kültür referanslarıyla hafifletirken, aslında bizi en derin ontolojik kaygılarımıza doğru sürükler. Aşk, siyaset ve sanat; hepsi bu temel "hiçlik"ten payını alır. Aşkın bir "mucize" olması, iki kusurlu varlığın birbirinin noksanlığında kaybolmasıdır. Kitap boyunca ilerledikçe anlarız ki; peşinden koştuğumuz o "Tamlık" aslında bir illüzyondur ve bizi biz yapan şey, o tamlığa ulaşamamış olmamızın yarattığı bitmek bilmeyen enerjidir.
Sonuç olarak Hiçten Az, sadece bir felsefe kitabı değil, bir varoluş manifestosudur. Žižek bize şunu söyler: Dünya kırılmıştır, biz de öyleyiz; ama ışık tam da o kırıklardan içeri sızar. Bu kitap, o kırıkların içinde dans etmeyi öğrenmek isteyen cesur ruhlar için yazılmıştır. Eğer sistemin vaat ettiği sahte mutluluklar yerine, hakikatin o soğuk ama dürüst rüzgarını yüzünüzde hissetmek istiyorsanız, bu tuğla gibi eserin sayfaları arasında kaybolmaya hazırsınız demektir.
·
88 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.