Konforlu Bir Odadan Dünyayı Kurtarmak Kolaydır.
"Bir yerin hastane ya da hapishane olması arasında pek fark yoktur. Önemli olan insanın kendi zihninde özgür olup olmadığıdır."
Doktor Ragin, bu düşüncenin arkasına saklanarak yıllarca hastanesindeki pisliğe, açlığa ve hastaların yediği dayağa göz yumdu. Ona göre acı, sadece bir algıydı. Ta ki o meşhur 6. Koğuş’un kapısı kendi üzerine kilitlenene kadar.
Çehov, bu incecik kitabın içine koca bir toplumsal çürümüşlüğü ve insan ruhunun çelişkilerini sığdırmayı nasıl başarmış?
6. Koğuş, sadece bir akıl hastanesinin hikayesi değil; düşüncenin eylemle sınandığı, konforlu alanlarımızdan ahkam kesmenin ne kadar kolay olduğunu yüzümüze vuran bir ayna.
Kitapta iki uç karakterin çarpışmasını izliyoruz:
Gromov: Sistemin adaletsizliğine karşı öfke dolu, acı çeken ama "yaşayan" bir ruh.
Doktor Ragin: Acıyı felsefeyle meşrulaştıran, "Her şey zihinde biter" diyerek etrafındaki pisliğe ve zulme göz yuman pasif bir aydın.
"Acıyı hissetmiyorsan insan değilsin," diyor Gromov. Doktor ise yıllarca bu acıyı küçümsüyor, ta ki o meşhur koğuşun duvarları kendi üzerine kapanana kadar. Ragin’in trajedisi, savunduğu o soğuk felsefenin ilk darbede yerle bir olmasıdır.
Çehov bize şunu fısıldıyor: Kötülüğe karşı kayıtsız kalmak, o kötülüğün bir parçası olmaktır...
Okurken kendimi sık sık şunu sorarken buldum: Ben bu hikayenin neresindeyim? Adaletsizliğe ses çıkaran Gromov mu, yoksa kütüphanesine çekilip dünyayı sadece izleyen Doktor Ragin mi?
Kitabı bitirdiğimde boğazımda bir düğüm kaldı. Çünkü Ragin aslında hepimiziz. Sosyal medyada adaletsizliğe üzülüp kahvemizi yudumlamaya devam eden, "elimizden ne gelir ki?" diyerek eylemsizliğimizi felsefeyle süsleyen modern insanın aynasıdır bu kitap.
Asıl deli kimdir? Dört duvar arasına kapatılanlar mı, yoksa dışarıdaki adaletsizliğe göz yuman, düşünen insanı dışlayan toplum mu? 6. Koğuş, Rus toplumunun ve bürokrasisinin bir minyatürü gibidir.
"Eğer milyonlarca insan yüzyıllardır acı çekiyorsa, bu bir kural haline gelmiş demektir; buna alışmak lazım." (Doktor Ragin'in çöküş öncesi yanılgısı).
Neden Okunmalı?
Eğer hayatı sadece "izlemekle" yetindiğinizi hissediyorsanız, bu kitap sizi sarsıp uyandıracak. Rus edebiyatının o kasvetli ama dürüst atmosferini sevenler için bir başyapıt.
Sadece 80-90 sayfa olmasına rağmen, koca bir ömürlük vicdan azabı yükleyebiliyor insana. Çehov, "Sistem seni de yutar," demiyor; "Sistemi görmezden gelirsen, o sistemin bir sonraki kurbanı sen olursun," diyor...
·
19 Gösterim
1 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
