Odysseus, eve dönüşİnceleme
Okumaya tedirginlikle başladığım bir kitap oldu. Odysseus’un on yıl süren Truva Savaşı’ndan sonra evine, İthaka’ya dönüşünün hikâyesini anlatıyordu. Aslında şiir formunda yazılmış olanı okumak istiyordum; fakat düz yazı hâlinde yapılan Murat Demir'e ait çeviri de orijinaline oldukça sadık ve başarılıydı. Doğrusu büyük bir keyifle okudum.
Odysseus kurnaz ve zeki bir kişiliktir. Truva Savaşı’nı Yunan ordusu onun tasarladığı Truva Atı sayesinde kazanır. Çevresinde güvenilir biri olarak bilinir; onun adı, inanç ve güvenle birlikte anılır. Ancak savaşı kazanmak uğruna Akhilleus’a bile yalan söylemekten çekinmez.
Odysseia’da ise bu mitolojik figürün başka bir yönüyle karşılaşırız. Özleyen, sabreden, düşen ama mücadelesini bırakmayan bir insan görürüz. Zekâsını bu kez eve dönüş yolunda kullanır. Onun amacı yeni bir zafer kazanmak değil, yalnızca evine, vatanı İthaka’ya ulaşmaktır.
Truva Savaşı başarıyla sona erdikten sonra Odysseus’un kişisel savaşı başlar. Denizler, canavarlar, tanrıların öfkesi ve baştan çıkarıcı adalarla sınanır. Fakat bütün bu zorluklara karşı en büyük gücü özlemidir. Ona ölümsüzlük teklif edilir, rahat ve konforlu bir hayat sunulur; ama o kayalık da olsa İthaka’yı seçer. Çünkü yurt, güzelliğiyle değil varlığıyla değerlidir.
Yolculuğu boyunca pek çok sınavdan geçer. Tek gözlü dev Polyphemos’un mağarasında zekâsıyla kurtulur; “Hiç Kimse” adını kullanarak canavarı alt eder ve mağaradan çıkmayı başarır. Ancak gururuna yenilip gerçek adını söylemesi, tanrıların öfkesini üzerine çeker ve yolculuğu daha da uzar.
Denizde altı başlı korkunç yaratık Skylla ile karşılaşır. Bu mücadelede altı adamını kaybeder; fakat gemisini ve kalan adamlarını kurtarmayı başarır. Bu sahne, kahramanlığın bazen acı bir bedeli olduğunu gösterir.
Bir süre büyücü tanrıça Kirke’nin yanında kalır. Orada rahatlık, konfor ve unutuş vardır. Kirke önce adamlarını domuza çevirse de Odysseus’u tanıyınca onları yeniden insan hâline getirir ve ona iyi davranır. Bu bölümler bana Kirke ve Akhilleus’un Şarkısı romanlarını hatırlattı; arka arkaya okumak büyük bir keyif verdi.
Daha sonra Odysseus, ölümsüzlük vaat eden Kalypso’nun adasında yıllar geçirir. Ancak hiçbir konfor, İthaka’nın yerini tutmaz. O, kayalık da olsa yurdunu ve evini özler.
Sonunda fırtınalarla savrulur, bütün arkadaşlarını kaybeder ve yapayalnız kalır. Tanrıların yardımıyla İthaka’ya ulaşır; fakat zafer naralarıyla değil, dilenci kılığında ve çobanının kulübesine sığınarak döner.
Orada oğlu Telemakhos ile karşılaşması destanın en duygulu anlarından biridir. Baba ve oğul, yılların hasretinden sonra omuz omuza vererek sarayı talan eden taliplerden intikam almak için plan yaparlar.
Son sahne adaletin dönüşüdür. Penelope’nin yayını kimse geremez. Dilenci kılığındaki Odysseus yayı kolaylıkla gerer ve oğlu ile birlikte sarayı işgal eden talipleri ortadan kaldırır. Bu yalnızca bir intikam değil, düzenin yeniden kurulmasıdır.
Odysseus’un hikâyesi şunu gösterir: İnsan düşer, yanılır, kaybeder; fakat yönünü biliyorsa ve sabırla yürürse bir gün amacına ulaşır. Kahramanlık, dünyayı fethetmek değil, ait olduğun yere dönebilmektir.
Her yere gitmek her zaman mümkün değildir; ama insan kendi İthaka’sını bilebilir. Yavaşlamak, nefes almak, gökyüzüne bakmak… Belki de asıl dönüş budur. İnsan en büyük yolculuğunu, kendini bulup durmayı öğrendiğinde tamamlar.
·
658 Gösterim
3 Yorum
Lütfen giriş yapınız.
Penelopeia 'nın onu sabırla beklemesi peki 🫠 HAY'dan çevirisini okumuştum, düz yazı formatı da daha anlaşılır sanırım. 17 Temmuz'da vizyona girecek filmi, Türkiye'ye de gelir umarım onu da izlemeyi çok istiyorum ☺️ emeğinize sağlık, kitabı yeniden okumuş gibi hissettim
Düşüncenin Gücü
Gönderi Sahibi
Evet düz yazı belki daha anlaşılır oldu. Fakat önceden okuduğum Akhillusun Şarkı"sı ile "Ben Kirke" Kitablarını okumuş olmamda bu kolaylığı sağladı.
Netflix de Odysseus isimli bir dizi filmde başlıyacak sanırım. Yorum için teşekkürler🙏
Düşüncenin Gücü
Gönderi Sahibi
Kesinlikle, yeni seçenek ler, yeni yollar , yeni fırsatlar demek. Belki daha zor olacak her şey ama yenilikler de bu uğraşıların sonunda yakalanacak kim bilir.
Değerli yorumun için çok teşekkür🙏💕 ederim.
Dünyayı değiştiren 100 kitap arasından birinci seçilmiş bir eserdir. En beğendiğim kitaplar arasındadır Odysseus'un öyküsü. Filmini de heyecanla bekliyoruzzz