Bir cümle üzerine inşa edilen varoluş hikayesi: Yapmamayı tercih ederim!
Bartleby, kendi içimizde barındırdığımız, hepimizin içinde inatla yaşamaya devam eden, tuhaf kinik anti-kahramanın yazıya gelmiş, söze dökülmüş halidir. yayımcıların kendisinden istedikleri popüler ürünler yazmamasından anlaşılan o ki hikayede anlatmak istediği kendisidir. Toplum dışı varlığı simgelemektedir bu Katip Bartleby ve dolayısıyla etrafımızdaki insan şablonundan büyük ölçüde sapmıştır.
Bartleby ve hikaye anlatıcısının karakteri çok enteresandır. Mesela hikayedeki diğer katiplerin takma isimleri vardır: hindi, zencefilli kurabiye ve kıskaç. Ama Bartleby karakteri anlatıcı için o kadar önemli ve diğer insanlardan o kadar ayrıdır ki hikayede ona kendi ismiyle yer vermiştir. Bu çok önemli. aslında sapma olarak görünen bu karakteri diğer insanlardan üstün tutmak istemiştir. çünkü gündelik yaşamın getirdiği gerekliliğe karşı gördüğü bu direniş karşısında adeta büyülenmiştir. Hikayeyi anlattığı esnada Bartleby karakterini çözmeye ve ona nasıl yaklaşması gerektiğini bulmaya çalışırken büyük bir empati içine girmiş, onu çözmek için çoğu yerde kendisine de öz eleştiri yapmış bazen de kendi karakteri ile ilgili samimi itiraflarda bulunmuştur. Harikulade bir davranış bu.
Takma isimle tanıdığımız diğer katiplerin karakterini çok çabuk çözmüştür. Çünkü o tipler her yerde bizimleler, çok tanıdık. Öğleden önce nasıl davrandıklarını, öğleden sonra ne yaptıklarını, giyim tarzlarından davranışlarını, iş disiplinlerini şıp diye çözüp sunmuştur masamıza. Çünkü onlar dışarıda gördüğümüz insanlarla aynıdırlar. Çözülmesi kolay ve dolayısıyla, tabiri caizse nabza şerbet verip her işi yaptırabileceği insan tipidirler.
Herman Melville
Herman Melville
·
10 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.