"MÜSLÜMAN BİLİM ÖNCÜLERİ"
"Müslümanların öncülük ettikleri şeylerden mesela Arap rakamları, cebir ve usturlab gibi şeylerden hiçbirinin İslami patent hakkı Batı'da tanınmış değildir. Aksine birçok Müslüman icadı, günümüzde İngiliz, Fransız ve Alman malı sayılmaktadır. Halbuki Bağdat ve Kurtuba'da tıp öğrencileri için yazılmış olan ders kitapları, Batı'nın sayısız öğrencileri için (Batılı yazarların hayallerinden bile geçmeyecek kadar) kaynak olarak hizmet etmiş ve tıp tarihine yön vermiştir."
Kur'an'ın ilk emri olan "Yaratan Rabbinin adıyla oku" ilahi çağrısı, Müslümanları sadece kutsal metinleri okumaya değil, aynı zamanda kainat kitabını okumaya da yönlendirdi. Bu ilahi motivasyonla harekete geçen Müslüman bilim insanları, yüzyıllar boyunca bilimin hemen her dalında çığır açan buluşlara imza attılar ve insanlık tarihine yön veren ölümsüz eserler bıraktılar.
1. yüzyıldan 15. yüzyıla kadar uzanan İslam'ın Altın Çağı'nda Müslüman bilim öncüleri; matematikten astronomiye, tıptan kimyaya, fizikten coğrafyaya kadar pek çok alanda devrim niteliğinde çalışmalara imza attılar. Cebirin kurucusu Harizmi'den, modern optiğin babası İbn Heysem'e, tıbbın ölümsüz ismi İbn Sina'dan, sosyolojinin öncüsü İbn Haldun'a kadar sayısız dahi, bugünkü modern bilimin temellerini attı.
Ne yazık ki, Rönesans dönemiyle birlikte yükselişe geçen Batı dünyası, İslam medeniyetinin bu paha biçilmez mirasını sahiplenme yoluna gitti. Birçok Batılı bilim adamı, Müslüman bilginlerin yüzyıllar önce keşfettiği buluşları kendi isimleriyle tescil ettirerek bilim tarihinde büyük bir hırsızlığa imza attı.
Prof. Dr. Fuat Sezgin gibi dev bir ilim insanı, ömrünü İslam bilim tarihinin bu gizli kalmış hazinelerini gün yüzüne çıkarmaya adadı. Onlarca yıl süren titiz çalışmalarıyla, Müslüman bilim öncülerinin Batılı meslektaşlarından yüzyıllar önce yazdığı eserleri ve gerçekleştirdiği buluşları tüm dünyaya tanıttı.
Prof. Dr. Fuat Sezgin'in izinden giderek hazırlanan bu çalışma, tam 50 farklı bilimsel buluşun gerçek sahiplerini ve bu buluşların hangi Batılı bilim adamı tarafından "alındığını" detaylı bir şekilde gözler önüne seriyor:
· Sifirin keşfi ve ondalık sistem: Harizmi'den (9. yüzyıl) Fibonacci'ye (13. yüzyıl) uzanan bir köprü
· Optik kanunları: İbn Heysem'in (11. yüzyıl) çalışmalarının Kepler ve Newton tarafından kullanılması
· Kan dolaşımı: İbn Nafis'in (13. yüzyıl) keşfinin Harvey'e (17. yüzyıl) mal edilmesi
· Cerrahi aletler: Zehravi'nin (10. yüzyıl) tasarladığı 200'den fazla cerrahi aletin Batı'da yeniden üretilmesi
· Pusula ve navigasyon: Müslüman denizcilerin kullandığı tekniklerin Avrupalı kaşiflerce benimsenmesi
.İlk Motorsuz Uçağın Uçurulması
Çoğu kişi ilk uçuş denemelerini Wright Kardeşler'e veya Leonardo da Vinci'ye atfeder. Oysa 9. yüzyılda Endülüslü büyük âlim Abbas bin Firnas, ilk motorsuz uçağı yaparak uçmayı başarmıştır. Onun bu cesur denemesi, insanlığın gökyüzü serüveninin ilk adımıdır.
.Otomatik Makinelerin Yapılması
Modern robotik biliminin temelleri, 12. yüzyılda yaşayan El-Cezeri tarafından atılmıştır. Sibernetiğin babası sayılan bu dahi, birçok otomatik makine ve robot tasarlamış, günümüz mühendisliğine ilham kaynağı olmuştur.
.Gökkuşağı Teorisi
Gökkuşağının oluşumuyla ilgili ilk bilimsel açıklamayı yapan kişi, ünlü düşünür ve fizikçi İbn Heysem'dir. Onun ışık ve renk üzerine yaptığı çalışmalar, yüzyıllar sonra Batılı bilim adamlarına yol göstermiştir.
.Maddelerin Özkütle Tanımı
Fizikte özkütle kavramının tanımlanması ve ölçülmesi konusunda El-Biruni gibi âlimler öncü çalışmalar yapmış, birçok maddenin özkütlesini hassasiyetle hesaplamışlardır.
.Işığın Kırılma Süreci
Işığın kırılma kanunları üzerine ilk sistematik çalışmalar, yine İbn Heysem tarafından gerçekleştirilmiştir. Onun optik alanındaki buluşları, modern fiziğin temelini oluşturmuştur.
.Karanlık Oda Deneyinin Yapılması
Fotoğraf makinelerinin atası sayılan karanlık oda (camera obscura) deneyi, ilk kez Müslüman bilginler tarafından gerçekleştirilmiş ve görüntü aktarımının temelleri atılmıştır.
.Bilimlerin Sınıflandırılması
Farabi gibi büyük düşünürler, bilim dallarını sistematik bir şekilde sınıflandırarak, ilimler tasnifi konusunda öncü çalışmalar yapmışlardır.
Bunlar, elli önemli buluştan sadece birkaçıdır. İlk diş fırçasından cerrahi aletlere, üç ayaklı mikroskoptan dünya haritasına, rasathanelerden üniversitelere kadar sayısız buluş ve eser, Müslüman bilim öncülerinin imzasını taşımaktadır.
Bugün modern bilimin temellerini oluşturan pek çok keşfin ardında Müslüman bilim öncülerinin imzası olduğunu bilmek, geçmişe duyulan bir vefa borcu, geleceğe yön verecek bir ilham kaynağıdır.
Prof. Dr. Fuat Sezgin'in açtığı bu aydınlık yolda, Müslüman bilim öncülerinin hak ettiği değeri görmesi ve genç nesillere ilham kaynağı olması için üzerimize düşen sorumluluğu unutmamalıyız. Zira bilim, tıpkı bir nehir gibi, farklı medeniyetlerin topraklarından beslenerek bugünlere ulaşmıştır ve bu nehrin kaynaklarını görmezden gelmek, insanlık tarihine yapılacak en büyük haksızlıktır.
Bu eser, bu gerçekle yüzleşmek ve unutulan kahramanları yeniden hatırlamak için bir davettir. Bilim tarihinin tozlu raflarında kalmış bu gerçekler, hepimizin ortak mirasıdır.
Kitapla Kalın.
·
43 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.